د افریقا د ناروغیو کنټرول او مخنیوی مرکز (Africa CDC) خبرداری ورکړ چې ۱۰ افریقایي هیوادونه د روانو پېښو له امله د ایبولا د خپاتیا له خطر سره مخ دي [1].
دا خبرداری د شدیدو Заразو لرونکو ناروغیو په وړاندې د سیمې د روغتیايي امنیت نازک حالت ته اشاره کوي. څرنګه چې ایبولا کولی شي سختې ناروغۍ او مړاو ته دېسې کړي، نو د سرحدونو له مینې څخه د لیږد احتمال د مرکزي او ختیځ افریقا په کچه د عامه روغتیا د पायाڅار د ناپایدارۍ خطر پېدا کوي.
سیاسي اتحادیې د روغتیايي څانګې په توګه کارونکې دې ادارې په ۲۲ مای ۲۰۲۴ کال کې دا خبرداری جاري کړ [2]. دا خطر د ډیموکراټیک جمهوریت د کانګو (DRC) او اوگانډا کې د مواردو په زیاتیدو پورې تړاو لري، چېرته چې اوسمهال فعالې پېښې په مرکز کې دي [1].
روغتیايي چارکارونکو څو هیوادونه د لوړ خطر په توګه پیژندلي دي، چې په کې روانډا، کینیا، تانزانیا، انګولا، برونډي، مرکزي افریقایي جمهوریت، ایتوپیا، جنوبي سوډان، زامبیا او اوگانډا شامل دي [3]. د دې ځانګړو هیوادونو شاملول د ویروس جغرافیایي خپاتیا او د سیمې د تړاواتو منعکس کوي.
د Africa CDC په وینا، د خلکو لوړ تحرک او سیمه ییز ناامنی د سرحدونو څخه د ویروس تېریدو احتمال زیاتوي [1]. دا عوامل د روغتیايي چارکارونکو لپاره د تحرک تعقیب او د سکرینینګ پروټکولونو اغیزمنه پلي کول ستونزمن کوي.
چارکارونکو وویل چې د دې متغیراتو ترکیب د ناروغۍ د کنټرول لپاره یو ناپایدار محیط رامینځه راوړي. اداره له ذکر شویو هیوادونو څخه غوښتنه کوي چې څارنه (surveillance) زیاته کړي او د بیړنیو ځوابونو ټیمونه چمتو کړي ترڅو د ویروس د نویو سیمو ته د رسیدو مخه ونیسي [3].
“۱۰ افریقایي هیوادونه د روانو پېښو له امله د ایبولا د خپاتیا له خطر سره مخ دي”
دا خبرداری ښیي چې څنګه په مرکزي او ختیځ افریقا کې جیوسیاسي ناپایداري او خلاص سرحدونه د ویروسایي همراګي تبه (viral hemorrhagic fevers) خپاتیا چټکولی شي. د ۱۰ ځانګړو هیوادونو په پیژندلو سره، Africa CDC هڅه کوي چې ځوابونه د سیمه ییزه محدودو ستراتیژۍ څخه د سیمه ییزې مخنیوي چوکاټ ته تبدیل کړي، او دا mengakنه کوي چې ویروس د لوړ هجرت په لارو کې的国家ي سرحدونه نه پیژني.
