د PFAS ککړتیا په اړه د اسټرالیا لخوا د 3M شرکت پر وړاندې د 1.4 ملیارد ډالرو دعوا

د اسټرالیا پر مرکزه حکومت د 3M شرکت او د هغې د اسټرالیا څانګې پر وړاندې د 1.4 ملیارده ډالرو ^[1] تاوان د ترلاسه کولو لپاره عدلې دعوې ثبت کړې دي.

دا قانوني اقدام د PFAS اړوندې اوږدمهاله محیطي او روغتیايي خطرونو په اړه دی، کوم چې د "تلپاتې کیمیاوۍ" په نوم یادیږي او په طبیعي ډول نه تجزیه کیږي. دا ککړتیا د پوځي مرکزونو کې د ځانګړو اورپریوونکي څاوو (firefighting foam) له کارولو څخه پیدا شوې، چې د কমনولټ (Commonwealth) لپاره د پاکوالي یوه لویه ننګونه رامنځته کړې ده.

اتورني جنرال مشیل رولنډ (Michelle Rowland) په دې قضیه کې د حکومت استازیتوب کوي. دا دعوه په ټوله هیواد کې د اسټرالیا د دفاعي ځواکونو د 28 اډو ^[2] د ککړتیا اړوندو لګښتونو د ترلاسه کولو لپاره وړاندې شوې ده. دې کیمیاوۍ په دغو ځایونو کې خاوره او اوبه نفوذ کړې دي، چې د چاپته محیط او پرسونل د ساتنې لپاره یې پراخې اصلاحاتي ګډون اړین کړل.

PFAS کیمیاوۍ پخوا په اورپریوونکي څاوو کې د التهونکي مایعاتو د اورونو په مانیستلو کې د خپل اغیزمنتیا له امله کارول کېدې. خو په محیط کې د دوی پاتې کیدو نړیوال قانوني جګړې رامنځته کړې دي. د اسټرالیا حکومت غواړي چې 3M شرکت د دفاعي مرکزونو کې د دې موادو د خپاتیا او کارونې له امله د رامنځته شویو زیانونو ته जबाबدار وګڼي.

سره له دې چې دا قضایه په اسټرالیايي ټکو تمرکز کوي، خو 3M په نړیواله کچه له ورته څیړنو سره وړاندېام دی. د مثال په توګه، د مینیسوټا د ککړتیا کنټرول এজنسۍ (Minnesota Pollution Control Agency) د متحده ایالاتو د پوځي کارونو سره تړلو PFAS ککړتیا په اړه د شرکت پر وړاندې جلا دعوه کړې ده ^[3].

د কমনولټ قانوني ستراتیژي د ککړتیا پر مستقیمو لګښتونو او د 28 پیژندل شویو اډو ^[2] کې د کیمیاوۍ د پاتې کیدو له امله د پراخو زیانونو باندې تمرکز کوي. د دې قضیې پای ممکن د نورو هیوادونو او ادارو لپاره یو مثال شي چې څنګه د PFAS اړوندې محیطي تخریباتو لپاره د تاوان غوښتنه وکړي.