د بیهار د Muzaffarpur ضلعې کې بزگران د GI-tagged Shahi Litchi د حاصلاتو سره د شدیدې کمښت سره وړاندې دي [1].
دا محصول چې د "پینکي ګولډ" (pink gold) په نوم یادیږي، د سیمې د اقتصاد یو بنسټیز رکن دی. د حاصلاتو دا سقوط د زرګونو بزګرانو او موسمي کارګرانو ژوند تهدیدوي چې د خپلې اصلي کلنۍ ګټې لپاره پر دې میوې تکیه کوي [1].
دا بحران د اقلیم د بدلون له امله د هوا د غیر عادي حالاتو او بیولوژیکي کیڑے مښارکو د یوځای کېدو له امله رامنځته شوی. د ۲۰۲۳-۲۴ ژامې او د ۲۰۲۴ د ودې په موسم کې، په سیمه کې تودې ژامې او د مارچ غیر موسمي بارانونه تجربه شول [1]. له دې حالاتو وروسته د ۲۰۲۴ کال په اپریل کې د یخو څوکو (hailstorms) بارانونه وشول، چې درېختونو ته یې سخت زیان رسول [1].
په عین وخت کې، د stink-bug مښارکو یوې اپیدیمیکي څپې باغونه تر嬲ه کړل. د سختو هوايي حالاتو او د کیڑے مښارکو د بریدې synergistic اثر د حاصلاتو تر ۷۰٪ پورې کموالی رامنځته کړی [1]. دې کرنیز ناکامۍ ته د سیمې د اقتصاد په کچه د څو کرورو (multi-crore) زیان رسیدلی، چې د لسګونو ملیونونو روپیو سره برابریږي [1].
دا اغیز یوازې د ځمکونو خاوندانو پورې محدود نه دی. د حاصلاتو د ټول موسم په اوج کې زرګونه موسمي کارګران بې کاره پاتې شوي دي [1]. ډیری دا کارګران او بزګران اوس د سختو قرضونو سره لاس او ګرېوان دي، ځکه چې دوی د خپلو تمه شویو ګټو سره د بشپړ یا جزوي تاوان مخامخ دي [1].
Muzaffarpur د Shahi Litchi لپاره اصلي مرکز دی، چې دا یو ډول لیچي ده چې د خپل کیفیت له امله ارزښت لري او د geographical indication وضعیت له لارې خوندي شوې ده. اوسنی تخریب ښيي چې د ځانګړو monocultures (یو ډول کرنې) وړاندې د هوا د بدلیدونکو نمونې او د کیڑے مښارکو د نوو تهدیدونو وړاندې څومره حساسیت لري [1].
“د GI-tagged Shahi Litchi حاصلات تر ۷۰٪ پورې کم شوي دي.”
د Shahi Litchi د حاصلاتو سقوط دا ښيي چې څنګه د اقلیم ناثاباتیت، په ځانګړې توګه غیر موسمي بارانونه او د تودوخې بدلونونه، کولی شي ثانوي بیولوژیکي بحرانونه لکه د کیڑے مښارکو خپاتیا رامنځته کړي. څرنګه چې سیمه ییز اقتصاد په یوازې یو GI-tagged محصول باندې سخت تکیه لري، د کرنې د تنوع نشتوالی ځایي خلک د چاپیریال د حالاتو د بدلون په صورت کې د بشپړ اقتصادي ناکامۍ وړاندې ډیر حساس کوي.
