د برازیل Advocacia-Geral da União (AGU) به له امریکايي محکمو څخه وغواړي چې د Rumble او Trump Media لخوا د وزیر Alexandre de Moraes پر وړاندې د وړاندې شوې دعوې په پروسه کې مداخله وکړي.

دا ګام د برازیلي قضایي نظام او امریکايي تخنیکي پلیټ فارمونو ترمنځ د شخاوې په یوه پام وړ زیاتوالي اشاره کوي. د مداخلې په لهجه کې، برازیلي حکومت د خصوصي شرکتونو او یو قاضي ترمنځ یو قانوني شخاوه د ملي chủیت (sovereignty) مسلې ته بدلوي.

AGU د دوشنبې په ورځ، د 2026 کال د جون د 15مې په تاریخ دا پریکړه اعلان کړه [1]. دا ادارې نیت لري چې د متحده ایالاتو د عدالت سیسټم څخه اجازه وغواړي ترڅو په دې پروسه کې عمل وکړي، او استدلال یې کوي چې دا دعوه د برازیلي قضایي نظام باندې د فشار ورکولو او د هیواد د ملي chủیت ته د توحین tentativa ده [2], [3].

د AGU له مخې، دا قانوني اقدام "د ملي chủیت او د برازیلي قضایي نظام د خپلواکۍ ته د توحین tentativa" ده [4]. د دې ادارې هدف دا دی چې د امریکايي قانوني سیسټم په چوکاټ کې د برازیل ګټې خوندي کړي او دا دعوه د یوې خصوصي شخاوې پر ځای د جبر د یوې بهرنۍ هڅې په توګه وړاندې کړي [5].

د سترې محکمې رئیس Luís Roberto Barroso هم په دې موضوع نظر څرګند کړ. Barroso وویل چې په متحده ایالاتو کې د وزیر پر وړاندې دا پروسه له شخصي مسلې څخه پورته ده او د قضایي نظام لپاره د بهرني شرم او耻 د رامنځته کولو هڅه ده [6].

دا قانوني جګړه د وزیر Alexandre de Moraes د کړنو محور ګرځي، چې په برازیل کې د معلوماتو د غلطۍ (disinformation) او ډیجیټل پلیټ فارمونو په اړه مختلفو تحقیقاتو څارنه کړې ده. د Rumble او Trump Media لخوا وړاندې شوې دعوه په امریکايي فورم کې د دې قضایي کړنو به چالانوي، چې AGU ادعاء کوي دا اقدام د برازیلي دولت خپلواکي ته ړکاو کوي [3], [7].

دا پرمختګ په داسې حال کې رامنځه کېږي چې برازیلي حکومت هڅه کوي په خپلو سرحدونو کې د فعالیت کوونکو بهرنیو ادارو باندې خپل قضایي authority وساتي. د AGU د مداخلې هدف دا ډاډ ترلاسه کول دي چې امریکايي محکمې د برازیل د سترې محکمې قانوني امتیازات (prerogatives) ومني [2], [5].

دا اقدام "د ملي chủیت او د برازیلي قضایي نظام د خپلواکۍ ته د توحین tentativa" ده.

دا مداخله یو شرکتي قانوني چالان په یو ډیپلوماټیک او chủیتي شخاوې ته تبدیلوي. د AGU په شاملولو سره، برازیل دا ادعاء کوي چې د وزیر Alexandre de Moraes قضایي کړنې دولتي عملونه دي چې د chủیتي豁免 (sovereign immunity) لهn 의해 خوندي دي، او هڅه کوي چې امریکايي محکمې د برازیلي قانوني پروسیجې د شرعیت په اړه پریکړه کولو څخه منع کړي.