تاریخپوه خورخی ایوان پوما (Jorge Iván Puma) وویل چې د تعلیمي کارګرانو د ملي协调کننده (CNTE) لخوا رهبري شوې ملي اعتصابي ټولګه د کارګرانو او पायाচরিতو لپاره مهمې ګټې ترلاسه کړې دي [1].
دا څیړنې د رسنیو هغه غالب روایت ننګوي چې ډیری وخت د юниون اقدامات د تعلیمي نظام لپاره د ګډوډۍ یا زیان като وړاندې کوي. پوما وویل چې د ځینو قوانینو د لغوه کولو د ناکامۍ پر ځای، که یوازې په ملموسو پایلو تمرکز وشي، نو د زده کوونکو او ښوونکو باندې د دې اعتصابي ټولګې اصلي اغېزه مثبته وه [1].
CNTE ته تاریخي توګه د حکومت پر سیسټمیک بدلونونو لپاره د množي ګډون څخه ګټه اخیستل کوم. په دې کې د 2024 کال د مای 1 نیټې په مکزیکو کې د مکزیکو ښار (Mexico City) ته د Zócalo په لور یو لوی示范 شامل و، ترڅو د تعلیم او د کار د شرایطو د ښه کولو غوښتنې وکړي [2]. دې تحریک د تخریب شویو पायाচরিতو او په حاشیه ایو سیمو کې د کارکوونکو د بنسټیزو حقونو د نشتوالي د حل غوښتنه کوله [1, 2].
پوما وویل چې که څه هم اعتصابي ټولګه د争议 شوي قانون بشپړ لغوه کولو ته نرسېده، مګر حکومت یې مجبوره کړه چې خبرې اترې پیل کړي [1]. دې بحثونو د ښالو تاسیساتو کې د ښه کیفیت او د ښوونکو د کاري حقونو پراخولو ته لار开了، چې دا بدلونونه په مستقیمه توګه د زده کوونکو لپاره ګټور دي [1].
تاریخپوه ویل چې د CNTE په اړه د عامې مفکورې د رسنیو د شیطانۍ (demonization) له لارې ډیره منحرف شوې ده [1]. دا چوکاټ د ګډې خبرو اترو او عامه احتجاجونو له لارې ترلاسه شوي مادي بریاوې له پامه غورځوي. د پوما په وینا، د юниون د تصور شوي ناثباتیت باندې تمرکز د पायाচরিতو د نوي کولو او د مسلکي خوندو د حقیقت ته پناه وړي چې د دې جګړې پر مهال ترلاسه شوي وو [1].
د دې حقونو ترلاسه کولو لپاره هڅې لا هم د CNTE د ستراتیجۍ یو مرکزي ستون پاتې دي ترڅو په ټول مکزیکو کې د عامه تعلیم یو لوړ معیار تضمین کړي [2].
“د زده کوونکو او ښوونکو باندې د اعتصابي ټولګې اصلي اغېزه مثبته وه.”
دا لیدلوری د کارګرانو د ناارامۍ ارزیابي له قانوني پایلو څخه مادي ګټو ته اړوي. د قوانینو د لغوه کولو پر ځای د पायाচরিতو او حقونو باندې د ټینګار په واسطه، دا تحلیل وړاندیز کوي چې په مکزیکو کې ټولنیز تحریکونه کولی شي د سیسټمیکو مهمو ښه کیفیتونو ترلاسه کړي، حتی که دوی بشپړ قانوني بریا ترلاسه نکړي.
