پینټروشنل کریمینل کورت (ICC) د Филиپین د پخواني 대통령 روډریګو ډوټیرټ د محاکمې لپاره د 2026 کال د نومبر 30 نیټه ټاکلې ده [1].
دا کړنلارې یو مهم قانوني ګام دی، ځکه چې ډوټیرټ د اسیا څخه د دولت لومړی پخوانی مشر دی چې په ICC کې د محاکمې سره وړانده کیږي [5].
په The Hague کې څارنوالانو ویل چې دغه 81 کلنی پخوانی رهبر په لږترلږه 76 قضایي-بهره وژنې کې ښکېل و [4, 5]. دا مړاوې د 2013 او 2018 کلونو दरम्यान د نشه ګټو ضد د یوې تاConnecting کمپاین پر مهال ترسره شوې [3]. محکمه به د بشریت پر وړاندې د جنایات درې تورونه بهبوسې [2].
دا قضیه د نشه ګټو ضد د جګړې پر مهال د وژنې سیسټماتیک طبیعت ته تمرکز کوي. ICC پر دې پېښو واکمني لري ځکه چې ادعای شوي اقدامات د ملکي نفوس پر وړاندې یو پراخ یا سیسټماتیک برید دی.
ډوټیرټ مخکنی په 2019 کال کې Филиپین د ICC څخه وباسول، خو محکمې خپله واکمني د هغو جنایاتو پلټلو لپاره وساته چې هغه وخت ترسره شوي وو کله چې هیواد لا هم د دې ادارې غړی و. په Netherlands کې предстоя محاکمه به پریکړه وکړي چې آیا پخوانی 대통령 د دې مړاوو لپاره انفرادي جنایي مسؤلیت لري [1, 3].
د څارنوالۍ قانوني استازانو ویل چې د دوی شواهد د 2013 څخه تر 2018 کال پورې د دورې پر وړاندې تمرکز کوي [3]. تمه کیږي چې په محاکمې کې به د نشه ګټو د جګړې شاهدان او قربanian خپل testimony وړاندې کړي ترڅو د قوماندې سلسله او د عملیاتو تر شا هدف ثابت شي [5].
“ډوټیرټ د اسیا څخه د دولت لومړی پخوانی مشر دی چې په ICC کې د محاکمې سره وړاندې کیږي.”
دا محاکمه د اسیا د لوړپوړو چارواکو د کورنیو حقوقو د سرغسونو لپاره د ICC د ځواب牰ړنې وړتیا یوه مهمه ازمایست ده. د Филиپین د ICC څخه د وتلو سره سره د دې قضیې پرمخکې تګ سره، ICC دا ادعا کوي چې د دولت豁免 (sovereign immunity) د بشریت پر وړاندې جنایاتو ته نرسېږي، چې دا کیدای شي د سیمې د راتلونکو مشرانو د تعقیب لپاره یو precedente رامینځته کړي.
