په ۲۰۲۵ کال کې نړیوالو دولتي جګړو ریکارډي کچه alcançar کړه، چې دا د سړې جګړې (Cold War) راهیسته یو له تر ټولو خونینو دورونو څخه دی [1, 2].

د تاوتریوالۍ په دې زیاتوالي ښکاري چې نړیوال امنیتي وضعیت خرابېږي، چیرې چې geopolitical کړکچې په زیاتیدونکي توګه د ښکاره جګړو په بڼه څرګندیږي. دا تمایلات په ځانګړي ډول د هغو حملو د زیاتوالي له امله نگرانونکي دي چې په څو ریوژنو کې یې Civilian نفوس هدف کړی [1, 3].

د معلوماتو potrivit، په ۲۰۲۵ کال کې د دویمې نړیوالې جګړې راهیسته تر هر بل کال څخه ډیر دولتي جګړې ترسره شوې [1]. په دې جګړو کې مختلفو دولتي actor-انو اوrebel ګروپونو برخه اخیستې، چې په ټوله نړۍ کې یې د مړو شمېر په پراخه کچه زیات کړ [1, 3].

په راپورونو کې ویل شوي چې په ۲۰۲۵ کال کې په جګړو کې تقریباً 244,600 کسان ووژل شول [3]. د مړو دا شمېر ۲۰۲۵ کال د سړې جګړې له پای ته رسیدو څخه وروسته د دریم‌ترین خونین کال په توګه ثبتوي [2].

د مرو د شمېر په دې زیاتوالي کې د geopolitical کړکچو شدت او د تاکتیکونو بدلون رول لري، چې په مکرره توګه Civilian خلک د ډارنډې په وړاندې ایښي [1, 3]. دا جګړې په څو ریوژنو کې خپاره شوې، چې د ډیپلوماټیک ثبات پراخ تخریب منعکسوي؛ دا یو داسې تمایلات دي چې په وروستیو کلونو کې سرعت یې زیات شوی [1, 3].

تحلیلګانو ویلي چې د لویو ځواکونو مداخلت او د insurgent فعالیتونو خپاتیا د دې ناثباتۍ اصلي لاملونه دي. د ۲۰۲۵ کال د بحران کچه ښيي چې د جګړو د حل لپاره موجوده نړیوالې چوکاڼې د تهاجم د اوسني څپې په کنټرول کې ستونزه نیسي [1, 2].

“۲۰۲۵ کال د دویمې نړیوالې جګړې راهیسته تر هر بل وخت څخه ډیر دولتي جګړې لرل”

په ۲۰۲۵ کال کې د دولتي جګړو ریکارډي شمېر د سړې جګړې وروسته د نسبي ثبات څخه لیرې ته یو بدلون ښيي. د دویمې نړیوالې جګړې راهیسته د جګړو د تکرار په اړه د پخوانیو ټولو کلونو څخه تېره کیدل دا وړاندیز کوي چې geopolitical سیالۍ په زیاتیدونکي توګه kinetic warfare ته بدلیږي. د Civilian مرو لوړ شمېر همدارنګه د جګزې پر مهال د غیر جنګیالیو د ساتنې په اړه د نړیوالو بشري قوانینو په پلو کې د څرګندېरावट نښه ده.