د نړۍ په کچه د تېلو بیې د چهارشنب په ورځ ټیټې شوې، چې د پاکستان په ګڼه ګڼه د تېلو وارداتو لپاره د اړتیا وړ هېوادونو ته یې سمدستي ارامي بښه [1].
دا ټیټوالی د نړیوالې اقتصادي ثبات لپاره خورا مهم دی، ځکه چې دا د انرژۍ وارداتو لګښت کموي او په ټوله نړۍ کې پر مصرفونکو باندې د نفلاسیون فشارونه رېښتیا کوي.
د بازار تحلیلګرانو ویل چې دا ټیټوالی په شپږو کلونو کې د تېلو په بیو کې تر ټولو لوی یو میاشتنی ټیټوالی ښيي [2]. د بیو دا بدلون د ایران له خوا د دې اعلان څخه وروسته رامنځه شوی چې د هرمز تنگښت (Strait of Hormuz) بیا خلاصه شوې ده [2]. دا لاره د تېلو د فزیکي ډبونو د نړیوال ترانسپورټ لپاره یوه حیاتي شراین دی [3].
د دې لارې د بیا खुलېدو سره په یو وخت کې، د امریکا او ایران ترمنځ د sanctions-relief (سنکشنونو د تخفیف) احتمالي خبرو اترو په اړه توقعات زیات شوي دي [4]. ځینې relatório ویل چې که خبرې اترې بریالۍ شي، نو له خوا د امریکا د sanctions-relief یو لوی وړاندیز کولی شي چې د خام تېلو بیې نور هم ټیټې کړي [4].
د بیو د ټیټې کېدو اغېزې لا دمخه پمپونو ته رسیدلې دي. د ګازولین اوسط بیې په هر ګالون 17 سنټ ټیټې شوې [5]. سره له دې وروستیا ټیټوالي څخه، د ګازولین بیې لا هم 47٪ لوړې دي په پرتله د هغه وخت چې د ایران جګړه پیل شوه [5].
د تېلو واردکوونکي هېوادونه په نږدې ډول دې پرمختګونو څاري ترڅو معلومه کړي چې ایا د بیو دا تخفیف یو دایمي بدلون دی یا یوازې د جیوپولیټیکي خبرو اترو پر اساس یو لنډمهاله بدلون دی [1].
“دا ټیټوالی په شپږو کلونو کې د تېلو په بیو کې تر ټولو لوی یو میاشتنی ټیټوالی ښيي.”
د تېلو په بیو کې دا سخت ټیټوالی د لوړې خطرناکې جیوپولیټیکي tensione څخه د احتمالي ډیپلوماټیکې حل دورې ته لیږد ښيي. سره له دې چې د هرمز تنگښت د بیا खुलېدو له لارې په نړیوال supply chain کې فزیکي خنکوالی ختم شوی، خو د بیو اوږد مهاله ثبات اوس د امریکا او ایران د sanctions خبرو اترو پایلې ته تړلی دی. دا حقیقت چې بیې لا هم د جګړې څخه وړاندې د کچو په پرتله په د显著 ډول لوړې دي، ښيي چې که څه هم سمدستي بحران کمېږي، خو نړیوال د انرژۍ بازار لا تر اوسه خپل پخواني حالت ته نه دی راستون شوی.
