پینټینټنال کریمنل کورت (ICC) د Филиپین د پخواني ولس Rodrigo Duterte د بشريت پر وړاندې د جرمونو محاکمه د 2026 کال د نوامبر 30 څخه پیلولو لپاره پلان کړی [1].

دا پریکړه د نړیوالو هڅو په لور یو مهم ګام دی ترڅو پخوانی رهبر د خپل pemerintahan پر مهال د ادعګو شویو جنایاتو لپاره Responsible وګڼي. څرنګه چې دا قضایه د یو ریاست د مشر په اړه ده، نو دا محاکمه د محکمې د صلاحیت او په Филиپین کې د قربانانو لپاره د عدالت ترلاسه کولو د وړتیا یوه مهمه ازمایښت ده.

دا اعلان د 2026 کال د مای 27 په نېټه وشو [1]. محکمه قصد لري چې دا محاکمه په The Hague، هالند کې ترسره کړي [2]. خو د پیل نېټه لا هم د یوې نوې طبي ارزونې په انتظار ده ترڅو معلومه شي چې ایا تورن د قانوني پروسې کې د ګډون وړتیا لري که نه.

قاضیان د تورن د عمر او روغتیا له امله د وخت په بیړتیا ټینګار کړی دی. Duterte 81 کلن دی [3]. محکمې یادونه کړې چې محاکمه باید په چټکۍ سره پرمخ شي ترڅو ډاډ ترلاسه شي چې قانوني پروسه هغه وخت بشپړه شي کله چې تورن لا هم د محاکمې لپاره وړتیا لري.

د ICC د Trial Chamber III presiding judge وویل: "موږ د تورن د روغتیا او عمر په consideration کې نیولو سره، د võimal ترټولو ژر محاکمه پیلولو مکلفیت لرو" [1].

سره له دې چې محکمې د نوامبر 30 نېټه ټاکلې ده [1]، ځینې راپورونه ښيي چې دا مهالواره لا هم د طرزي حکمونو او د طبي ارزونې د وروستیو پایلو په اساس بدلیدلی شي [3]. presiding judge وویل چې Duterte به له دغه نېټې څخه د بشريت پر وړاندې د جرمونو محاکمې ته وړاندې شي [3].

دا قضایه به د بشري حقونو پر وسیع سرغسونو د ادعاوو باندې تمرکز وکړي. د 81 کلن پخواني ولس د روغتیا په اړه د محکمې تمرکز د عادلانه محاکمې د حق او د ادعګو شویو جرمونو د قربانانو لپاره د مناسب وخت په عدالت ترمنځ شته کړاو څرګندوي.

پینټینټنال کریمنل کورت (ICC) د Филиپین د پخواني ولس Rodrigo Duterte د بشري ضد جرمونو محاکمه د 2026 کال د نوامبر 30 څخه پیلولو لپاره پلان کړی.

د دې محاکمې ټاکل د ICC د پخوانیو دولتیو مشرانو په تعقیب کې یو لوی وړاندته کیدل دي. د محاکمې بیړتیا د Duterte له عمر او روغتیا سره په ښکاره تړلو، محکمه هڅه کوي چې د هغو 'د مړینې پر څپو' له ځنډونو څخه جلوگیری کړي چې ډیری وخت نړیوالې تعقیبات তাঁদেরe کنجوش کوي. د طبي ارزونې اړتیا د محاکمې مشروعیت تضمینوي، ځکه چې د تورن هر ډول تصور شوی ناتواني کولی شي د اپیلونو یا د قضایې د تخریب سبب شي.