د هندې سترې محکمې د 2024 کال د مای 19 څخه په وړاندې د وارو د سپیو د لیرې کولو او نقل‌وړتیا په اړه د خپلو لارښوونو د بدلون څخه انکار وکړ [1].

دا حکم د عامه خوندیتوب او روغتیا ته د لومړیتوب ورکولو په لور یو بدلون ښيي، ځکه چې ایالتي حکومتونه د اوږد مهال حل لارې وړاندې کولو کې پاتې راغلي دي. دا پریکړه د ښاري مرکزونو او ټرانسپورټي مرکزونو په اړه د سپیو د زیاتېدونکي نفساوټ مدیریت ته اغیز کوي.

محکمې امر وکړ چې د عامه ځایونو څخه د وارو د سپیو د پاکولو لپاره اقدامات په کلکه تطبیق شي. دا حکم یوازې د استوایي سیمو پورې محدود نه دی، بلکې هوایي ډګرونه او نور عامه اداري ځایونه هم پکې شامل دي [2]. محکمې وویل چې دا موضوع د استوایي سیمو څخه تتله او هوایي ډګرو او نورو عامه اداري ځایونو ته رسیدلې ده [2].

د حیواناتو د حقونو پللارونکو د دې اقداماتو د قانوني او اخلاقي اړخونو په اړه اندېښنې ښکاره کړې دي. پونیتا جها (Punita Jha)، چې د حیواناتو د حقونو فعاله ده، ویې ویل چې وارو سپي په قانوني توګه نشي پورته کیدلی او په پناګاهو کې د تل لپاره بندي نشي کیدلی [3]. جها ویې ویل چې د 2023 کال کې رامنځته شوي د Animal Birth Control (ABC) لارښوونې [4] د نفساوټ د مدیریت لپاره مناسب چوکاټ دی.

قانوني tensione د عامه خوندیتوب او د حیواناتو د رفاهیت ترمنځ د توازن په اړه ده. سره لهماسه چې محکمه په ګڼو ځایونو کې د وارو د سپیو شتون د خطر په توګه ګڼي، فعالان استدلال کوي چې نقل‌وړتیا او بندي کول د ټاکلو لارښوونو خلاف دي. د محکمې انکار دا ښيي چې په New Delhi او نورو ښارونو کې د عامه خوندیتوب اوسنی حالت یو criticality نقطې ته رسیدلی چې د حیواناتو د رفاهیت ګروپونو څخه ډیر اهمیت لري.

اوس له ایالتي حکومتونو څخه د توقع کیږي چې د لیرې کولو دا امرونه پرته له کوم ځنډه پلي کړي. تمرکز د روغتیايي خطرونو او د وارو د نفساوټ سره تړاو Algebra د خوندیتوب د خطرونو کمولو لپاره د عامه ځایونو پاکولو په اړه پاتې دی [1].

محکمې وویل چې دا موضوع د استوایي سیمو څخه تتله او هوایي ډګرو او نورو عامه اداري ځایونو ته رسیدلې ده.

دا حکم د 2023 کال د Animal Birth Control لارښوونو په پرتلا د ښاري عامه روغتیا او خوندیتوب ته قضایي لومړیتوب ورکولو څرګندونه کوي. د لیرې کولو د phạmې د هوایي ډګرو په څیر د مهمو पायाه جوړو ته په پراخولو سره، محکمه د وارو د سپیو نفساوټ د یو سیسټماتیک عامه خوندیتوب ناکامۍ په توګه ګڼي، نه یوازې د یو ځاییز تکلیف په توګه، چې احتمالاً به بلټیال ښاروالۍ مجبور کړي چې د sterilization څخه تتله شي او ډیر سخت نقل‌وړتیا استراتژۍ غوره کړي.