د هندa سترې محکمې په تیو شالنۍ کې هغه عارضې ردې کړې چې د وارخطا سپیو د نقل مکان او خستې کولو (sterilisation) په اړه د یو پخوانی حکم لغولېستن غوښتل [1].
دا پریکړه د حیواناتو د مدیریت د اوسنیو طریقو په پرتله د عامه خوندیتوب قانوني اولیت ته ټینګار کوي. محکمې د یاد حکم د تخفیف په رد کولو سره دا signal ورکړ چې ایالتي حکومتونه باید د انساني ژوند د ساتنې لپاره د عامه ځایونو څخه د وارخطا حیواناتو د لیرې کولو لپاره ډیر جدي اقدامات وکړي.
محکمې هغه حکم تایید کړ چې په اصل کې په نومبر 2025 کې صادر شوی و [1]. دا حکم د وارخطا سپیو نقل مکان پخپلو پناه ځایونو (shelters) ته او د هغوی خستې کول لازم کوي [1]. په مهمه توګه، دا پریکړه د دې حیواناتو بیرته هغو ځانګړو سیمو ته د freed-کولو منع کوي له کومو چې دوی لیرې شوي وو [2].
د 19 مای 2026 په پریکړه کې، محکمې د عزت سره د ژوند کولو حق د اصلي توجیه په توګه وړاندې کړ [1]. دا د граждаوو د هغه حق په توګه تعریف شوي چې په عامه ځایونو کې د سپیو د حملو له ګواښ پرته په ازادۍ سره وګرځي [1].
قانوني ننګونو د دې حکم د تعلیق کوشش کړی و، خو محکمې وموندله چې اوسنی وضعیت لاهم د تومبولو وړ نه دی. محکمې د Animal Birth Control (ABC) چوکاټ د اغیزمنې پلي کولو لپاره د ایالتي حکومتونو د دوامداره Effort-ونو نشتوالی یاد کړ [3]. څرنګه چې د دولتونو په رأس کې دغه پروګرامونه پایله نه ده ورکړې، محکمې وویل چې د عامه خوندیتوب لپاره د نقل مکان حکم اړین پاتې کیږي [3].
محکمې همدارنګه لارښونه وکړه چې د وارخطا سپیو د نفوس د دایمي کموالي ډاډ ترلاسه کولو لپاره باید ABC چوکاټ د سختتر نظارت سره پلي شي [1]. دا پریکړه ډاډ ورکوي چې د نومبر 2025 لارښوونې په ټول هند کې د بلدیو لپاره د لازم قانوني معیار په توګه پاتې کیږي [1].
“محکمې د عزت سره د ژوند کولو حق ته اشاره وکړه، یعنې د سپیو د حملو له ګواښ پرته د ازاد ګرځېدو حق.”
دا پریکړه په هند کې یو قانوني precedent رامینځه راوړي چې 'بې له ویرې د ژوند کولو حق' ته د خستې شویو وارخطا سپیو د هغوی اصلي سیمو ته د بیرونسپاره کولو له دود څخه ډیر优先级 ورکوي. د عامه خوندیتوب د اساسي حق د عزت سره د تړاو له لارې، محکمه د ایالتي حکومتونو لپاره یو لوی مسؤلیت رامینځه راوړي چې د مناسبو پناه ځایونو (shelter infrastructure) اسانتیاوې برابرې کړي، ځکه چې یوازې د Animal Birth Control (ABC) چوکاټ د عامه خلکو د ساتنې لپاره ناکامه بلل شوی دی.
