د Permanent Peoples’ Tribunal جلسې د موندنو لپاره د ۲۰۲۶ کال د مای ۲۵، د دوشمبرې په ورځ په مونټریل کې پیل شوې [2]، ترڅو د بشري حقونو د سرپناه په اړه د کاناډا مسؤلیت پلټنه وکړي.

دا کړنی د استوګنې ښوونځیو د نظام لپاره د نړیوالې ځواب‌وتنې په لټه کې یو مهم ګام دی. دا څېڅنه د اصلي خلکو د ماشومانو پر وړاندې د ادعاء شویو جرمونو، د ورک شویو ماشومانو تراژډۍ او د نښه نشده قبرونو د موندلو په اړه تمرکز کوي.

دا ټرایبونل د Native Women’s Shelter of Montreal د غوښتنې پر بنسټ راټول شوی [1]. ځینې راپورټونه ښيي چې Amnistie internationale Canada francophone هم د دې هڅو په تنظیمولو کې برخه اخیستې [3]. دا قانوني پروسه له هغه وروسته راغلې چې Native Women’s Shelter of Montreal د څېڅنو د پیل لپاره د دوه کلونو وړاندې له ټرایبونل سره اړیکه نیولې وه [4].

د دې جلسو هدف د سیسټماتیکو ناوړیو شواهدو څېڅنه او د اصلي خلکو د کورنیو او پلټونکو د عدالت د اوږدې مودې غوښتنو ته ځواب ورکول دي [1]. د ټرایبونل هدف د دې بشري حقونو د سرپناه لپاره د کاناډا د مسؤلیت د کچې নথি کول دي، یو داسې پروسه چې هدف یې د حکومت له بښنې څخه وړاندې تلل دي.

د Native Women’s Shelter of Montreal یو څارګون ویال: «اصلي خلکې کورنۍ عدالت غواړي، نه نور خالي ټکي» [3].

په کیبیک (Quebec) کې دا کړنی داسې ډیزاین شوی چې ژوندباچونکو او کورنیو ته یو پلیسټارم چاودینه کړي ترڅو د استوګنې ښوونځیو د نظام له امله د رامنځه شویو زیانونو شواهد وړاندې کړي [2]. د یوې نړیوالې چوکټ څخه په ګټه اخیستلو سره، تنظیم کوونکي غڅي د سرپناهونو کچه او د کورنیو حل لارو د ناکامۍ په اړه پام جلب کړي [1].

«اصلي خلکې کورنۍ عدالت غواړي، نه نور خالي ټکي.»

د Permanent Peoples’ Tribunal ښارکوالی د کاناډا د استوګنې ښوونځیو اړوند د شکایتونو د نړیوالې کولو په لور یو بدلون څرګندوي. که څه هم دا ټرایبونل د دولتي محکمو په څېر د اجرایې واک نه لري، مګر د دې موندنې د بشري حقونو د سرپناه یو رسمي او نړیوال ریکارډ جوړوي چې کولی شي的国家ي حکومتونه د جامع جبران او قانوني ځواب‌وتنې لپاره مجبور کړي.