د امریکا نائب رئیس JD Vance دوشمبرې وویل چې ایران به د International Atomic Energy Agency (IAEA) څېړونکو ته اجازه ورکړي چې د اټومي تاسیساتو د معاینې لپاره هیواد ته ننوځي [1].
دا پرمختګ د واشنګټن او تهران ترمنځ د اوږدمودتۍ ډیپلوماټیک بنبست کې د یوې احتمالي بدلون ইঙ্গিত ورکوي. که دا خبره تایید شي، د IAEA څارنې بیا پیل کول کولی شي سیمه ییزې tensãoګانې کمې کړي او امریکا ته د اقتصادي sanctions د تخفیف لپاره لاره پرانیزي.
"ایران به IAEA څېړونکو ته اجازه ورکړي چې هیواد ته ننوځي،" Vance په یو imprensa کنفرانس کې وویل [1]. هغه وویل چې د ایجنسۍ له څېړونکو سره خبرې ممکن د 2026 کال د جون ۲۲، د دوشمبرې څخه ژر تر ژره ترسره شي [2].
ولسمن Donald Trump هم د دې اقدام په اړه یو بیانی issued کړه. د امریکا چارکوالانو وویل چې د دې جاری خبرو اتروの一 برخېدای، متحده ایالات به د ایرانی تېلو پلور ته اجازه ورکړي [1, 3].
خو، د راپور ورکړل شوی تړون لاهم争议 (مناقشه) کې دی. ایران هر ډول نوي تعهدات رد کړي دي [3]. ځینې راپورونه ښيي چې تهرانه تر اوسه په رسمي ډول دا ترتیب تایید نه کړی دی [1].
دا اقدام د امریکا او ایران د پراخې خبرو اترو په جریان کې شوی چې هدف یې د سیمه ییزو tensioneګانو کمول دي؛ دا یو داسې پروسه ده چې هڅه کوي د اټومي څارنې او محدود اقتصادي Engagement ترمنځ توازن رامنځته کړي [1, 2].
IAEA د دې ډاډ ترلاسه کولوکونکی دی چې اټومي مواد د وسلو پروګرامونو ته نه انتقال شي. د دوامداره معایناتو نشتونې ته وړانده د نړیوالو څارونکو ترمنځ د ایران د اټومي پرمختګ د سرعت په اړه اندېښنې راپورته کړې وې.
“"ایران به IAEA څېړونکو ته اجازه ورکړي چې هیواد ته ننوځي،"”
د امریکا د ادعاوو او د ایران د ردونو ترمنځ توپال د دې خبرو اترو نازک حالت څرګندوي. سره له دې چې د امریکا اداره عامه خلکو ته د یوې لویې بریا signal ورکوي، خو د تهران له خوا د تایید نشتون ښيي چې د تېلو پلور او د معاینې د protocol په اړه رسمي تړون شاید لا تر اوسه نهایي نه شوی دی.
