د ایران ځواکونو د 2026 کال د مې 14 نېټې په ورځ په هرمز تنگ کې د چین یو عملیاتي کشتی ناسته کړه او د هند پرچم لرونکی یو مالدار کشتی یې ډوب کړ [1].
د دې بریدونو وخت د سیمې نااستیکراره طبیعت څرګندوي، ځکه دا پېښې هغه وخت وشو چې پرېزېډنټ Trump او پرېزېډنټ Xi په دې موافقه وکړه چې د هرمز تنگ باید خلاص پاتې شي [1, 2].
ناسته شوې کشتی چې د Hui Chuan په نوم پېژندل کېږي، د چین د یوې خصوصي امنیتي شرکت ملکیت دی [1]. په دویمه پېښه کې د هند پرچم لرونکی یو مالدار کشتی هدف شو چې د عمان نږدې د ایران د ساحلي اوبو په څär کې برید وشو او ډوب کړای شو [1, 3]. دا دواړه کشتی په یوه ورځ کې هدف شوې وې [1].
د دې لاره کنټرول د هرمز د بلاکېدو د روانې شخړې کې یو مرکزي ټکی دی. د هرمز تنگ یو نړیوال ستراتیژیک ټکی دی، ځکه چې د نړۍ د تېلو تقریباً 20% هر ورځ له دې سیمې څخه تېرېږي [3].
تحلیلګانو ویل چې د چین د یوې عملیاتي کشتی نیول Beijing ته یو ډیپلوماټیک پیغام دی. که څه هم چین او ایران اړیکې لري، خو دا اقدام ښيي چې ایران غواړي پر دې لاره خپل کنټرول ثابت کړي، پرته له دې چې د خپلو شریکانو ګټې په نظر کې ونیسي [4, 1].
د ایران ځواکونو دا عملیات په هرمز تنگ کې ترسره کړل، یو داسې ځای چې د نړیوالې بحري امنیت لپاره د یوې حساسې سیمې په توګه پاتې کېږي [1, 3]. دا پېښې ښيي چې کله تهران سیمه ییز تاکتیکي کنټرول غواړي، نو ډیپلوماټیکې اتفاقات محدودیتونه لري [4].
“د ایران ځواکونو د چین یوه عملیاتي کشتی ناسته کړه او د هند پرچم لرونکی یو مالدار کشتی یې ډوب کړ”
د چین او هند د کشتیانو یوځای هدف ګرځېدل ښيي چې ایران د چین سره د خپلو ستراتیژیکو اړیکو په پرتله خپل سیمه ییزه برلاسي او د هرمز د بلاکېدو له ګټې څخه ډېره ګټه اخلي. د امریکا او چین د президенټانو ترمنځ د تازه موافقې له پامه اچولو سره، تهران دا signal ورکوي چې د بهرنیو سترانګو قدرتونو ډیپلوماټیکې ژمنې ممکن د دې تنگ پر عملیاتي کنټرول د هغه اثر ونیسي.





