جاپاني حکومت وړاندیز کړی چې د ۲۰۲۵ کال د اپریل څخه د دوه کلونو لپاره د خوړو پر مصرف ټکس ۱٪ ته راټیټ کړي [1] [2].
د دې وړاندیز هدف د هغو ټیټو او متوسطو عایدو لرونکو کورنیو ته سمدستي مالي ارامه کول دي چې د ژوند د لګښتونو له مخې له ستونزو سره لاس краځي. خو دا پلان په ۲۰۲۹ کې د ټکسونو تر ۸٪ پورې زیاتول شاملوي [3]، چې دې اقدام اپوزیسیون-والو قانونګرانو سختې نیوکړې کړې دي؛ دوی استدلال کوي چې راتلونکی زیاتوالی به د اوسنیو ګټو اثر له منځه یوسي.
لومړی وزیر Takashi وویل چې هغه غواړي ډاډ ترلاسه کړي چې حکومت د اقتصادي فشارونو په وړاندې په خپل ځواب کې د سرعت او کفایت احساس ساتي. هغه ویال چې لومړیتیا دې وي چې عامو خلکو ته چټک او کافي ملاتړ وړاندې شي.
د ټکسونو د کمېټې څارونکی Goten Onodera وویل چې هغه ته لارښونه شوې چې د هغې لپاره هڅې وکړي ترڅو د امکان په حد کې ډیرې خواړه په دې وړاندیز پاتې شي. حکومت هڅه کوي چې د حکومت کوالیسیون د ملي کنفرانس له لارې د دې اقدام د منظورۍ لپاره یو پراخ ملاتړ ترلاسه کړي [4].
د اپوزیسیون غړو د دې پلان د اوږدمودت lifeline یا دوام په اړه پوښتنې کړې دي. Motohisa Furukawa، چې د جاپان د ډیموکراټیک ګوند (DPJ) غړی دی، د ارامو دورې څخه وروسته د ټکسونو د تېز زیاتوالي په اړه نیوکه وکړه. Furukawa وویل چې دا نظر چې د دوه کلونو وروسته د خوړو ټکس ۸٪ ته ورسېږي، ستونزمن دی.
که څه هم اوسنی وړاندیز د ټکسونو کچه ۱٪ ټاکلې ده [1]، خو ځینې راپورونه ښيي چې لومړی وزیر له ډېرې مودې راهسې د ۰٪ کچې ته رسیدلو هدف لري، چې دا ښيي ۱٪ کچه یو سیاسي جوړاړه یا کومپرومایز دی [5]. حکومت قصد لري چې په ۲۰۲۹ کې د ۸٪ کچه د ملي مالي اړتیاوو پوره کولو او عامه خدماتو ته د فنډ предоставولو لپاره وکاروي [6].
“دا پلان به د ۲۰۲۵ کال د اپریل څخه د خوړو پر مصرف ټکسونه کم کړي او بیا به یې په ۲۰۲۹ کې تر ۸٪ پورې لوړ کړي.”
دا وړاندیز د لنډمودتۍ پوپولیسټیک ارامو او اوږدمودتۍ مالي پایداری ترمنځ یو توازن یا بیلنس کولو هڅه ده. حکومت د یوې ژورې او لنډمودتۍ کمون له لارې هیله لري چې د inflation (قیمتونو د زیاتوالي) په اړه د عامه خلکو سمدستي غوسه مړ کړي، مګر د ۸٪ ټاکل شوی زیاتوالی یو 'مالي پرتسونه' (fiscal cliff) رامینځته کوي چې اپوزیسیون ګوندونه یې د حکومت د اعتبار د ننګولو لپاره کارولی شي. پایله به احتمالاً په دې پورې تړləşې وي چې آیا حاکم کوالیسیون کولی شي DPJ قانع کړي چې لنډمودتۍ ارامتیا د راتلونکي بار څخه ډیره ګټوره ده.
