د نیویارک یو قاضي چهارشنبه وویل چې د Luigi Mangione د دفاعي ټیم به د قتل په ایالتي محاکمې کې د رواني دفاعي استراتژۍ تعقیب وکړي [1].
دا پریکړه دفاعي ټیم ته اجازه ورکوي چې استدلال وکړي چې Mangione د قتل په altura کې د رواني ناروغۍ یا عاطفي بحران څخه ځورېده. دا حقوقي استراتژي کولی شي په وروستۍ sentencing یا حکم باندې پامنه اثر وکړي، که چېرې محکمه دا ومومي چې هغه د جنایي نیت لپاره ذهني وړتیا نه درلوده.
دا پریکړه د 2026 کال د جون په 17ۍ نیټه اعلان شوه [1]. presiding judge وویل: "دفاعي ټیم ته به اجازه ورکړل شي چې رواني دفاع وړاندې کړي" [2]. دا پرمختیا په کړواکارو کې یو مهم بدلون دی، ځکه چې حقوقي ټیم د تورن د ذهني حالت په اړه شواهد وړاندې کولو ته تیاریږي.
د Mangione وکلاتان پلان لري استدلال وکړي چې د دوی client د شدید عاطفي ګډوډۍ (extreme emotional disturbance) څخه ځورېده [3]. د نیویارک ایالت په قوانینو کې داسې دفاع اکثراً د دې لپاره وي چې د قتل تور ته یو کمزوری تور بدل کړي، یا د سزا شدت کم کړي، په دې شرط چې شواهد د رواني تعادل د خرابېدو تایید کړي.
دا قضیه د UnitedHealthcare د CEO د قتل محور ګرځي. پداسې حال کې چې څارنوالان د قتل پر عمل تمرکز کوي، دفاعي ټیم به اوس پر هغو داخلي رواني عواملو تمرکز وکړي چې د دې پېښې سبب شول [3].
په نیویارک کې د محکمې کړواکار به اوس د رواني روغتیا د متخصصینو ارزیونې او شهادتونه شامل کړي. د قاضي پریکړه ډاډ ورکوي چې رواني شواهد به د محاکمې پر مهال د جیوري (jury) د غور لپاره admissible وي [2].
“"دفاعي ټیم ته به اجازه ورکړل شي چې رواني دفاع وړاندې کړي,"”
د رواني دفاعي استراتژۍ منل د محاکمې تمرکز د پخپله عمل څخه د تورن د ذهني حالت ته اړوي. د شدید عاطفي ګډوډۍ په استدلال کولو سره، دفاعي ټیم هڅه کوي چې د لومړي درجې قتل د محکومیت یا اعظمي سزا څخه د بچ کېدو لپاره یو حقوقي لاره پیدا کړي، او احتمالا دا جزا د پلان شوې بدې نیتۍ پر ځای د رواني ناروغۍ د پایلې په توګه وړاندې کړي.
