راپورونه وايي چې د لومري وزیر Narendra Modi حکومت د رسمي روایتونو د کنټرول لپاره د بهرنیو سفرونو پر مهال د خبریانو پوښتنې ته ځواب ورکولو څخه ډډه کوي [1].
د رسنیو څخه د داسې ځان ساتنې نمونې د شفافیت او د هغې وړتیا په اړه اندېښنې پیدا کوي چې برسېره پر نړیواله ساحه د هند حکومت فعالیتونه کوي، رسنۍ یې په ځوابو او حساب ورکولو کې وساتې). منتقدینو ویلي چې د خلاصو خبری کنفرنسونو نشتوالی په بهر کې د حکومت د پالیسیو څېړنه محدوده کوي [3].
دا ستراتیژي د 2023 او 2024 کلونو ترمنځ د اروپا د سفر پر مهال، په ځانګړې توګه د Norway سفر کې څرګنده شوه [1, 2]. راپورونه ښيي چې د بهرنیو رسنیو په وړاندې د حکومت کړنلاره ستراتیژیک چپ پاتې کېدل او د پوښتنو محدودول دي [3].
په Norway کې د پېښې له امله نورې اداري کړکېچې پیدا شوې. د بهرنیو چارو وزارت ته اړین شول چې د یو خبری کنفرنس کې د پوښتنو د نشتوالي په اړه دوه ځله وضاحتونه وړاندې کړي [1]. دا پېښه په داسې هیواد کې وشوه چې د رسنیو منظومه یې ډېره توپیره ده؛ Norway د World Press Freedom Index کې په لومړي ځای کې ده، په داسې حال کې چې هند 157م ځای لري [2].
څو څارونکو ویلي چې دا د رسنیو د مدیریت یو deliberate میراث دی. دا کړنلاره د دې لپاره ډیزاین شوې چې په نړیوالو محیطونو کې د حکومت د کړنو او پالیسیو په اړه انتقادي پوښتنې کمې کړي [3]. خو نور نظرونه داسې وړاندې کوي چې نړیوالو انتقاداتو ته د هند ځوابونه متوازن او اندازه شوي پاتې کیږي، چې دا د شرایطو مطابق د خبرو اترو د یوې جلا کړنلارې نښه ده [4].
د خبریو د ازادۍ په درجه بندۍ کې دا توپیر د هند حکومت د رسنیو د ستراتیژۍ او د هغو هیوادونو د نورمونو ترمنځ کړکېچ په ګوته کوي چې حکومت ورته سفرونه کوي. د خبری کنفرنسونو د phạmې په محدودولو سره، اداره کولی شي د لومري وزیر عکس (image) داسې اداره کړي چې د نړیوالو خبریانو له مستقیمو ننګونو سره مخ نه شي [2, 3].
“د Modi د رسنیو میراث له ستراتیژیک چپ پاتې کېدو، د بهرنیو رسنیو څخه د ځان ساتلو او د پوښتنو د محدودولو څخه ډک دی.”
د خبریانو پوښتنو څخه د راپور شویو ځان ساتلو د هند د رهبرۍ لپاره د یو سخت کنټرول شوي اړیکو پالن (communication strategy) ته اشاره کوي. د خبریانو سره د spontaneous تعاملاتو په محدودولو سره، حکومت په بهرنیو رسنیو کې د نامناسب سرلیکونو خطر کموي. دا کړنلاره د حکومت د ډیپلوماټیکو اهدافو او د شفافیت د ډیموکراټیک توقعاتو ترمنځ یو توپیر رامینځه کوي، په ځانګړې توګه د هغو هیوادونو په لیدنې کې چې د خبریو د ازادۍ لوړ معیارونه لري.
