د NASA experimental X-59 طیاره د 2026 کال د جون د 5مې په نېټه د لومړي ځل لپاره د غږ له سرعت څخه په ګړندۍ کچه uçuş کړ [2].
دا پړاو د ایجنسۍ د ارامه سوپر-سونیک ټیکنالوژۍ د پراکل efforts کې یو مهم ګام دی. NASA هیله لري چې د سوپر-سونیک سفرونو سره تړاوین سخت sonic booms (غږیزې څپړې) کم کړي، ترڅو هغه مقررات بدل کړي چې اوسمهال په امریکا کې د ځمکې په boundedness باندې د داسې uçuşونو منعیت کوي.
دا uçuş په کالیفورنیا کې د Edwards Air Force Base باندې ترسره شو [3]. X-59 چې د Lockheed Martin Skunk Works لخوا جوړه شوې، د "low-boom" (کم غږیزې څپړې) وړتیايي د ښودلو لپاره ډیزاین شوې ده [1]. د دې مهم uçuş پر مهال، طیاره Mach > 1 سرعت ته رسیدله [1].
دا ترلاسه کړنه د ازمایشي پروګرام د پخلاو پړاوونو څخه وروسته راغله. د اپریل په 14مه د فشار ازمایښي په یو جلا uçuş کې، طیاره Mach 0.98 سرعت ته رسیدله، چې تقریباً 767 mph دی [4]. که څه هم هغه پخلا uçuş د غږني خنډ (sound barrier) ته نږدې شوی و، خو د جون د 5مې مېشن یې په رسمي ډول تېر کړ [2].
د X-59 پروګرام د داسې معلوماتو چمتو کولو هدف لري چې کولی شي د سوپر-سونیک طیارو لپاره د نړیوالو معیارونو یو نوی セット رامینځه راولي. اوسني قوانین په لویه کچه د sonic booms د تلفات وجه رامنځه راغلي، چې هغه غږیزه څپه ده چې هغه وخت رامنځه کیږي کله چې یوه طیاره د غږ خنډ ماتوي.
NASA قصد لري چې له دې طیارې څخه ګټه پورته کړي ترڅو د هواسپهر معلومات او د X-59 د ځانګړي شکل له امله د تولید شویو ارامه غږونو ته د عامو خلکو غبرګون ترلاسه کړي. دا څیړنه د دې ثابتولو لپاره ده چې سوپر-سونیک uçuş کولی شي له residential سیمو او ښاري محیطونو سره compatible وي [1].
که د low-boom ټیکنالوژۍ تصدیق شي، نو دا د търڅیاري طیارو د یوې نوې نسل لپاره لاره خلاصه کولی شي چې د ښارونو ترمنځ د سفر وخت په خورا کچه کم کړي پرته له دې چې په ځمکه کې د شور pollution سبب شي [1].
“experimental X-59 طیاره د لومړي ځل لپاره د غږ له سرعت څخه په ګړندۍ کچه uçuş کړ”
د X-59 بریالی سوپر-سونیک uçuş دا پروژه له نظري ډیزاین څخه عملي تصدیق ته انتقالوي. د دې په ثابتولو سره چې یو 'ارامه' sonic boom په فزیکي توګه ممکن دی، NASA هغه تنظیماتي چوکاټ ته ننګو کوي چې د 20 sécul د منځ لهماۍ راهسې سوپر-سونیک търڅیاري aviation محدود کړی دی. د دې ازمایښتونو پایلې به احتمالاً دا ټاکي چې آیا راتلونکي търڅیاري航空公司 کولی شي په قانوني توګه د ابادې شویو ځمکنیو سیمو په boundedness باندې په سوپر-سونیک سرعت uçuş وکړي.
