Oracle Corporation د خپل مصنوعي استخباراتو (AI) زیربنا او د ډیټا سینټرونو د پراختیا لپاره د پیسو لویې sum اخلي [1].
دا تهاجمي مالي ستراتیژي Oracle د AI د چټکې پراختیا د پایداری په اړه د یوې پراخې بحث په مرکز کې ځای پر ځای کوي. څرنګه چې कंपनी د AI ماډلونو لپاره اړین هارډویر او بریښنا چمتو کولو له لارې د بازار د حصې ترلاسه کولو هڅه کوي، هغه پر شخصي کریډیټ او داسې قرضونو تکیه کوي چې ممکن په دودي توازن شیټونو (balance sheets) کې په بشپړ ډول شفاف نه وي [1, 2].
سرمایهګاران ډیری وخت AI زیربنا، wholې چې چپسونه، بریښنا او ډیټا سینټرونه شامل دي، د اوسني تخنیکي دور د "پیکس او شاوولز" (پایلا او بیلونو) په توګه ګڼي [1, 2]. د دې موقعیت د ساتلو او له OpenAI سره د خپل شراکت د ملاتړ لپاره، Oracle ممکن اړتیا ولري چې د څلورو کلونو لپاره په کال کې 25 ملیارده ډالره قرض واخلي [4]. د قرضونو دا کچه د هغې زیربنا د چټکې پراختیا لپاره ډیزاین شوې چې د AI د لویو کاري بارونو (workloads) لپاره اړتیا ده [4].
تحلیلګانو ویل چې دا مالي تګلاره یوه "د قرض بمب" (debt bomb) ده چې که د AI خدماتو څخه ترلاسه شوی очаکاته ګټه په چټکۍ سره رانهشي، نو ممکن سیسټمیک خطر رامنځته کړي [1, 2]. دا اندیښنه یوازې یوې شرکت ته محدوده نه ده؛ ځینې راپورونه وړاندیز کوي چې د څو لوی تخنیکي شرکتونو ترمنځ د AI اړوند پټ قرضونه ممکن تقریبن 120 ملیارده ډالرو ته ورسېږي [6].
د Oracle ستراتیژي په 2024 کې تشدید شوه کله چې شرکت د خپل کلاوډ (cloud) وړتیاو د جوړولو په لومبه کې و [2, 4, 5]. د شخصي کریډیټ په کارولو سره، شرکت کولی شي د هغو سیالانو په پرتله ډیر چټک عمل وکړي چې د پانګوالو ترلاسه کولو لپاره د سستو عامه اکویټي بازارونو ته تکیه کوي. خو دا سرعت د لوړو سودونو د تعهداتو له خطر سره یوځای嚟، چې باید پرته له دې چې AI سمدستي ګټه ورکړي، تادیه شي [1, 5].
د بازار څارونکو ویلي چې Oracle د پراخې تخنیکي صنعت لپاره د "کالنري په کولنه کې" (canary in the coal mine - د خطر لومړنی نښه) ده [5]. که कंपनी د خپلو قرضونو پر بنسټ د لګونونو په مدیریت کې ستونزه وکړي، دا ممکن د Big Tech د AI په وړاندې اقتصاد ته د لیږد په مالي کړنچاره کې د یوې پراخې اصلاح یا تغیر نښه وي [5].
“Oracle ممکن د خپل OpenAI شراکت د تمویل لپاره اړتیا ولري چې د څلورو کلونو لپاره په کال کې 25 ملیارده ډالره قرض واخلي.”
د Oracle تکیه پر لویو شخصي قرضونو یو داسې خطرناک شرط (gamble) منعکسوي چې د AI غوښتنه به دایمي او ګټوره پاتې شي. د توازن شیټانو د احتیاط پر ځای د زیربنا د پراختیا سرعت ته لومبیتوب ورکولو سره، Oracle یو مالي پلان رامینځته کوي چې ممکن نور تخنیکي لوی شرکتونه یې تعقیب کړي، چې په نتیجه کې به د AI د ګټو ترلاسه کولو د سستوالي صورت کې د تخنیکي سکتور سیسټمیک خطر زیات شي.





