د متحده ایالاتو سنټوم د ۲۰۲۶ کال د جون ۲۳ په نېټه د جګړې د واکونو یو قرارداد تصویب کړ [2]، چې پکې ولرئسډنت ټرمپ ته لارښونه شوې چې د کانګریس له اجازه ورکولو پرته د ایران پر وړاندې نظامي عملیات ودروي [1].
دا اقدام د نظامي مداخلې په اړه د اجرایوي واکونو د قانوني ملامتۍ یو نادره مثال دی. سنټو د خپلې دستوري رول په پահېرولو سره هڅه کوي چې د ډیپلوماټیکو خبرو د طبیعې په جریان کې د ولرئسډنت د جګړو د خپلواکه زیاتوالي وړتیا محدود کړي.
سینیټور Tim Kaine (D-VA) د نظامي ځواک د کارولو پرېکړې ته د کانګریس د واکونو د بیا تایید لپاره د دې هڅو مشري وکړه [1]. دا قرارداد لومړی ځل دی چې سنټو په ۵۰ کلونو کې د جګړې د واکونو یو قرارداد تصویب کړی وي [1].
دا قانوني اقدام د هغه له یوې 시ریې وروسته راغلی چې د ایران سره یې سختې tensão او نظامي جګړې چې د ۲۰۲۶ کال په فبروری کې پیل شوې وې، زیاتې شوې [2]. قانونګذارانو وویل چې اجرایوي څانګه پرته له کومې واضح حکمنامې یا تعریف شویو د وتلو ستراتیژۍ څخه عملیات ترسره کوي، یو بدلون چې Kaine یې تاریخي یاد کړ.
دا قرارداد د حکومت څخه غوښتنه کوي چې اوسنۍ عملیات ودروي، مګر په هغه صورت کې چې سنټو او مجلس (House) explicit تصویب ورکړي. دا یو قانوني خنډ رامینځه راوړي چې هدف یې په سیمه کې د یو اړخیز نظامي زیاتوالي مخنیوی دی [1].
که څه هم دا قرارداد د یوې لارښونې په توګه کار کوي، مګر د دې اغېزمنتیا ډېره توګه د ولرئسډنت پر رضایت یا د نورو قانوني محدودیتونو د ګواښ په ترلاسه کېوالۍ پورې اړه لري. د سهار رایې ورکول د بهرنیو جګړو د چلند په اړه د اجرایوي څانګې او قانونګذارۍ ترمنځ د یوې لویې وېشلنې نښه ده [2].
“په ۵۰ کلونو کې د سنټو د جګړې د واکونو لومړی قرارداد”
دا قرارداد د واک توازن له سپینې ਘرو څخه بیرو د کانګریس لور ته اړوي او د اجرایوي واکونو د جګړې د پراخې تفسیر چالش کوي. د ایران پر وړاندې د عملیاتو په ځانګړي ډول هدفمندی کولو سره، سنټو هڅه کوي چې یو ډیپلوماټیک حل یا د جګړې رسمي اعلان ته مجبوره کړي، چې په حقیقت کې په دې ځانګړي conflict کې د یو اړخیز نظامي اقدام دوره پای ته ورسوي.
