SpaceX د 2026 کال د اپریل په پیلو کې د متحده ایالاتو د Securities and Exchange Commission سره د لومړني عام وړاندیز (IPO) لپاره اسناد ثبت کړي دي [4].
دا احتمالي لېسټنګونه په سرمایې بازارونو کې یو لوی بدلون څرندوي، ځکه چې پانګونکاران غواړي د مصنوعي استخباراتو (AI) د پراخېډونکي سکتور او د فضا د شخصي څیړنو څخه ګټه پورته کړي. د دې شرکتونو د عامه بازار ته ننوتل کولی شي په متحده ایالاتو کې د شرکتونو د ارزښتونو کچه له نوې تعریف کړي.
SpaceX ځان د تاریخ ترټولو لوی IPO لپاره چمتو کوي [1]. د اوسنیو اټکلونو له مخې، د فضا د دې شرکت ارزښت 1.75 تریلیون USD اټکل شوی دی [2]. دا ګام د سپوټنیکونو په ځای پر ځای کولو او د发射 (launch) خدماتو کې د چټکې پراختیا او تسلط څخه وروسته وړاندې شوی دی.
د SpaceX ترڅنګ، د AI مشران OpenAI او Anthropic هم د عامه وړاندیزونو لپاره د کاندیدانو په توګه تر بحث لاندې دي [1]. پانګونکاران دا شرکتونه داسې ویني چې احتمالا هر یو یې څخه ډیر تر یو تریلیون ډالرو ارزښت لري [5]، که څه هم ځانګړي اټکلونه توپیر لري. OpenAI 1.0 تریلیون USD [2] او Anthropic 380 ملیارده USD [2] ارزښت لري.
سره له دې حیرانوونکي ارزښتونو څخه سره سره، تحلیلګارانو پر یو مهم خطر اشاره کړې ده: د دې دریوو شرکتونو هیڅ یو تر اوسه ګټه راپورته نه کړې ده [2]. لوړ ارزښتونه د اوسنیو ګټو پر ځای د ودې احتمالاتو او په بازار کې د تسلط له امله دي. د نوروې (Norway) د دولتي پانګونې فنډه لا دمخه دا درې شرکتونه د خپلې پانګونې ستراتیژۍ لپاره د اصلي هدفونو په توګه پیژندلي دي [3].
د Radio-Canada Info ډینیل اویلیټ (Daniel Ouellet) د موجوده بازارونو په پرتله د دې شرکتونو د کچې په اړه ویل: "دا درې سټاکونه د ټول کاناډایي سټاک بازار ته برابریږي."
د دې غوښتنلیکونو وخت وړاندې کول د دې ته اشاره کوي چې د AI د پراختیا راتلونکي پړاو او د سیارګانو ترمنځ د زیربناوو لپاره د پانګونې راټولولو لپاره یو همغټ هڅه روانه ده [5]. که څه هم SpaceX رسمي ډول د SEC سره دا پروسه پیل کړې، خو د OpenAI او Anthropic لپاره مهالې لا تر اوسه غیر یقیني دي.
“SpaceX ځان د تاریخ ترټولو لوی IPO لپاره چمتو کوي”
د دې 'decacorns' شرکتونو انتقال عامه بازارونو ته د AI او د فضا د شخصي صنعتونو د پختا کېدو پړاو ته اشاره کوي. که چیرې دا ارزښتونه د IPO پروسې期间 پاتې شي، نو دا به ثابته کړي چې پانګونکاران د سمدستي ګټې پر ځای د اوږدمادني تخنیکي تسلط ته لومبیتي ورکوي، چې احتمالا د عامه تبادلو کې د لوړې ودې لرونکو ټیکنالوژیکي شرکتونو د ارزښت لپاره یو نوی معیار رامینځه راولي.
