ولسمشر Donald Trump د 30 مای 2026 रोजी د بحري محاصار د پای کولو او د Hormuz تنگې د بیرو کولو لپاره له ایران سره د یوې مهمې ګټې اخیستنې تړون اعلان وکړ [1].
دا پریکړه د نړۍ د ترټولو مهمو Shipping lanes څخه په یوه کې د انرژۍ د صادراتو دوامداره جریان ډاډمنولو سره د نړیوال اقتصاد پر وړاندې د فشار کمولو لپاره задумаړه شوې ده.
ټرمپ وویل: "موږ د ایران بحري محاصار پایووو" [2]. دا اقدام د هغه سختې بحري tensão له یوې مودې وروسته راغی چې نړیوال تجارت یې ګډوډ کړی و. د محاصار په لیرې کولو سره، د U.S. اداره غواړي د انرژۍ بازارونه مستحکم کړي او په سیمه کې د نورو tensione خطر کم کړي.
ټرمپ وویل: "پرېږدئ تېل به روان شي" [3]. دا اعلان د търګرۍ د ترافیکو اسانولو لپاره د Hormuz تنگې د سمدستي عملیاتي بیرو کولو باندې تمرکز کړی و.
د دې خبرینې څخه وروسته د بازار عکس العمل سمدستي و. BBC News وویل چې د دې راپور څخه وروسته چې U.S. او ایران ته یو تړون لاس ورسېد، د تېلو بیایې ټیټې شوې [4].
سره له دې چې د White House اعلان شوی، ځینې راپورونو متضاد روایتونه وړاندې کړي دي. Yahoo News وویل چې ټرمپ له China څخه د ایران په اړه د هیڅ ډول breakthrough پرته راستون شوی [5]. دا تناقض وړاندیز کوي چې که څه هم د محاصار په اړه یو تاکتیکي تړون ممکن موجود وي، مګر یو پراخ ډیپلوماټیک حل لا هم تر بحث لاندې دی.
د U.S. ادارې دا ګام د یوې پراخې اقتصادي بحران د مخنیوي لپاره اړین کړی دی. د اوبو د دې لارې بیرو کولو به د shipping insurance لګښتونه کم کړي او په نړیوال بازار کې به د crude تېلو د قیمتونو بدلون کم کړي.
“"پرېږدٍډ تېل به روان شي."”
د Hormuz تنگې بیرو کول یو مهم تاکتیکي بدلون دی چې هدف یې د نړیوال انرژي ټکان (energy shock) مخنیول دي. خو د White House اعلان او د نورو راپورونو ترمنځ توپال ښایي چې دا تړون ممکن یو محدود ترتیب وي چې یوازې پر اقتصادي ثبات تمرکز کوي، نه د U.S. او ایران ترمنځ یو جامع د سولې تړون.
