ولسمان ډونالډ ټرمپ وویل چې د هرمز تنگې د بیا خلاصولو لپاره د ایران حکومت سره د سولې تړیکه په لویه کچه تر بحث کړې شوې ده [1].
دا تړیکه خورا مهمه ده ځکه چې د هرمز تنگه د نړۍ د انرژۍ د cargoes د لیږد لپاره د اصلي رګ په توګه کار کوي. د دې اوبايي لارې څخه د تجارتي کشتګانو تګ د بحال کول به سیمه ییزې tensione کمې کړي او نړیوالو د تېلو بازارونو ته ثبات ورکړي.
ټرمپ وویل چې دا پرمختګ د 2026 کال د مای 23 रोजी شوی دی [1]. وړاندیز شوی تړون د ceasefire رامنځته کولو او د ستراتیژیکې Maritime corridor څخه د کېښتۍ د خوندي تګ ډاډ ترلاسه کولو ته تمرکز کوي [2].
په هرصورت، د پرمختګ درجه د چارکارانو ترمنځ د بحث نقطه پاتې کیږي. سره له دې چې ولسمان دا تړیکه د تقریباً بشپړه کړوېي توصیف کړې، خو د امریکا حکومت څخه نورو راپورټونو ته اشاره شوې چې په خبرو-مذاکراتو کې یوازې لږ پرمختګ شوی دی [3]. دا تضاد د دې ناڅرپاندۍ په وړاندېកើត دی چې ایا په سیمه کې به نظامي conflict بیا پیل شي [3].
نورې tensione همدارنګه پاتې دي ځکه چې اداره د ډیپلوماسي او فشار دوه اړیزه لاره تعقیبوي. ځینې راپورټونه ښيي چې امریکا ایران ته خبرداری ورکړی چې که ژر تر ژره 최종 تړیکه نه شي کړې، نو سخت hơnې حملې به پرې وکړي [4].
سره له دې خبرداریو، اداره د پراخې جګړې د مخنیوي لپاره د تړیکې هڅلې ته دوام ورکوي. د مذاکراتو هدف د هغه stalemate حلول دی چې د کشتګانو تګ یې ګډوډ کړی او د امریکا او ایران د ځواکونو ترمنځ د مستقیمې مخامخې خطر یې زیات کړی دی [2].
که دا تړیکه بشپړه شي، نو دا به د منځني خاورو د geopolitical منظرې کې یو مهم بدلون وي. تمرکز دې ته پاتې دی چې ایا دواړه خواوې کولی شي خپل امنیتي غوښتنې یو ځای کړي ترڅو ډاډ ترلاسه شي چې دا اوبايي لاره د نړیوال تجارت لپاره خلاصه پاتې شي [1].
“د هرمز تنگې د بیا خلاصولو لپاره د ایران حکومت سره د سولې تړیکه په لویه کچه تر بحث کړې شوې ده.”
د مذاکراتو د وضعیت په اړه متضاد راپورټونه د یوې لوړې خطرناکې ډیپلوماټیکې gamble ته اشاره کوي. د دې په اعلانولو سره چې تړیکه نږدې ده، او په عین حال کې چې په پټه توګه نظامي ګواښونه کوي، امریکا هڅه کوي ایران په چټکۍ سره د حل لارې مینوال کړي. پایله به دا ټاکه چې ایا سیمه یوې نازکې ثباتي حالت ته راستن شي او یا به په یو پراخ maritime conflict بدل شي.
