ټرمپ وویل چې امریکا به د ایران غني شوی یورینیم ضبط او تخریب کړي

ولسمشر ډونالډ ټرمپ وویل چې امریکا به د ایران لوړ غني شوی یورینیم خوندي او تخریب کړي او په هرمز تنگه کې به ټولونه رد کړي ^[1].

دا څرګندینې د ایران د اټومي وړتیاوو او د نړیوالو کشتي لارو د امنیت په وړاندې د امریکا په پالیسۍ کې د یوې مهمې تنداو نښه ده. د اټومي موادو د فزیکي ضبط کولو په धमकीاوو سره، اداره د دودیزو ډیپلوماټیکو sanctions څخه تت او مستقیم مداخلې ته روانه ده.

ټرمپ د اټومي خپریدو موضوع ته د دې په ویلو اشاره وکړه چې امریکا قصد لري دا مواد په خپل ملکیت کې راولي. هغه وویل چې امریکا دې یورینیم ته اړتیا نه لري او نه یې غواړي، مګر به ډاډ ترلاسه کړي چې ایران یې له ځان سره وساتून نه لري ^[1].

ټرمپ وویل: "موږ به دا خوندي کړو. موږ حتی ورته اړتیا نه لرو، موږ یې نه غواړو. موږ به احتمالاً د خوندي کولو څخه وروسته دا تخریب کړو. موږ به نه پریزدو چې دوی دا مواد ولري" ^[1].

د اټومي اندیښنو څخه پرته، ټرمپ د هرمز تنگا ته ځانګړی پام وکړ، چې د نړیوالو د تېلو د cargoes لپاره یو kritikal chokepoint دی. هغه وویل چې د دې تنگا څخه د تېرېدو لپاره کوم ټول یا عوارض نه مانیږي ^[1].

دا موقف د سیمې په کې د بحري ترافیک د جریان د محدودولو یا ترې د ګټو ترلاسه کولو د ایران هر ډول کوششونو مخالف دی. امریکا تاریخي توګه دا نظر ساتلی چې دا تنگه باید نړیوالو کښتیو ته خلاصه وي ترڅو د انرژۍ نړیوال قیمتونه د ناڅاپي بدلونونو څخه ژغورل شي.

دا څرګندینې په داسې حال کې راغیې چې امریکا د نړیوالو اټومي معیارونو سره د ایران د تعهدونو څارنه کوي. د غني شوي یورینیم د فزیکي تخریب باندې د ادارې تمرکز داسې پالیسي وړاندې کوي چې هدف یې د وسلو د تولید وړ موادو جوړولو د ایران د وړتیا بشپړ له منځه وړل دي ^[1].