د امریکا د هوايي ځالو دوه جنگي طیارې د 17 مای 2026 [1] په نیټه، په ایډاهو کې د Gunfighter Skies هوایي نمایش پر مهال په هوا کې سره تصادف کړ [2].

دا پېښه د لوړ prestasiج لرونکو هوایي نمایشونو固有 خطرونه او د پوځي پرسونل په ژغورلو کې د بېړنیو ejection سیسټمونو حیاتي اهمیت څرګندوي.

په دې تصادف کې یو F-35A Lightning II او یو F-15E Strike Eagle شامل وو [1]. د هوايي ټکر څخه وروسته، طیارې په Mountain Home Air Force Base کې په یوې سختې چاپیریال کې په اور کې وسوځندې او ووېښتل [2, 3]. پوځي چاروکارانو وویل چې له ټکر مخکې څلور echip члены په خونده ejected شول [1].

د دې پېښې په aftermath کې، د Mountain Home Air Force Base د عامه اړیکو دفتر وویل چې دا مرکز lock down شوی دی [3]. دا امنیتي اقدام سمدستي د هغه وخت وروسته ترسره شو کله چې دا پېښه د عامه نمایش پر مهال وشوه [3].

د نیوي (Navy) یو چارواک وویل چې طبي personnel اوس مهال د تصادف کې شامل د څلورو طیارانو وضعیت څینڅي [2]. د طیارانو د روغتیا په اړه نور جزئیات تر اوسه افشا شوي نه دي.

د Air Force چاروکارانو وویل چې دوی لا تر اوسه دا نه ده معلومه کړې چې ولې دا دوه طیارې سره ټکر شوې [1]. د حادثې علت لا تر اوسه تر څېړنې لاندې دی او څېړونکي د طیارو بقایا او د پرواز ډاټا (flight data) تحلیلوي [1].

دا پېښه د Gunfighter Skies هوایي نمایش لپاره یو لوی ګډوډوالی دی، چې معمولاً د امریکا د پوځي هوایي ځالو وړتیاوې عامو خلکو ته وړاندې کوي [2, 3]. د دوو پرمختللو جنگي طیارو له لاسه ورکول د Air Force لپاره د تجهیزاتو یو لوی زیان دی [1].

چاروکارانو وویل چې له ټکر مخکې څلور echip члены په خونده ejected شول.

د څلورو طیارانو خوندي ejection د عصري نجاتي سیسټمونو باور وړکې طبيعت ته اشاره کوي، مګر د F-35A او F-15E له لاسه ورکول یو لوی عملیاتي او مالي زیان دی. څرنګه چې دا طیارې د امریکا د ستراتیژیکو وړتیاو لپاره حیاتي دي، نو راتلونکې څېړنې به احتمالاً دې ته متوجه وي چې ایا دا تصادف د طیار د غلطۍ، میخانیکي تخریب یا د هوایي نمایش د خوندیتوب protocol څخه د سرغوسې result و.