په امریکا کې د بیان د آزادۍ شخړې په رسنیو او سیمه ییزو حکومتونو کې شدتې شولې

په متحده ایالاتو کې د بیان د آزادۍ یو loạt لوړ-پروفايل شخړې په یو پراخ عامه بحث بدلې شوې چې پکې هنرکاران، سیاستوال او سیمه ییز حکومتونه شامل دي ^[1].

دا پېښې د دې Национаيي تفرقې څرګندونه کوي چې څنګه د لومړین تعدیل (First Amendment) حقونه د شرکتونو د ګټو او بلدیاتي مقرراتو سره توازن کوي. دا tensione له تلویزیوني سیاسي clash-ونو څخه نیولې تر کوچنیو ښارونو کې د عامه هنر د تنظیماتو پورې رسېږي.

د شپې ناوخته خپرونو وړاندې کوونکی Jimmy Kimmel او پخوانی ولسمشر Donald Trump د یو تلویزیوني clash له لارې د دې شدتېدونکيConflict مرکز布置 شوي دي ^[1]. دا شخړه د ټولنیزو رسنیو پر وړاندې د Trump ادارې د منتقدانو د یوې لویې نمونې برخه ده او همدارنګه د هغې خبرو ته وروستۍ реакцииګانې دي ^[4].

د دې tensione-ونو په ځواب کې د شرکتونو کړنې هم تر څیړنې راغلې دي. Disney د روانې د بیان د آزادۍ د جنګ په اړه د فشارونو په څär کې خاموش پاتې شوی دی ^[1]. دا خاموشي د لویو شرکتونو هغه نازک حالت ښيي چې کله دوی د سیاسي ډلو او د شفافیت د عامه غوښتنې ترمنځ کېس کې شي.

د تفریح Industrie څخه پرته، دا بحث سیمه ییزو کچو ته رسیدلی دی. یو ښار د یوې doughnut-mural (دیوارۍ انځور) په اړه د شخړې څخه وروسته د عامه هنر یو مقررات (ordinance) تصویب کړ ^[2]. دا مقررات وروسته له هغه رامینځه راغلل چې په ټولنې کې د دغه mural د شتون په اړه د بیان د آزادۍ یو سیمه ییز بحث رامنځه شوی و ^[2].

د دې بحث ته په توګه، journalist Bari Weiss وویل چې دا وضعیت د بیان د آزادۍ په استدلالونو کې منافقۍ ته اشاره کوي ^[3]. د Weiss تبصره د دې متفرقو پېښو—له شپې ناوخته کامیډۍ څخه نیولې تر سیمه ییزو mural-ونو پورې—په یوې پراخې نیقادۍ کې ځایчва چې څنګه رسنۍ او عامه خلک د جنجالي خبرو سره چلند کوي ^[3].

دا مختلفې شخړې یو داسې ټوټه-ټوټه منظر ښيي چې چیرې د خوندي خبرو تعریف په محکمو، د شرکتونو په boardroom-ونو او ښاري ادارو کې تر بحث لاندې دی [1, 2, 3].