د امریکا د Justice څانګې د ۲۰۲۶ کال د مای ۲۰ نیټې پر کیوبا د پخواني ولیکر Raúl Castro د ۱۹۹۶ کال د دوو ملکي الوتکونو د ډلهمنې کولو په تړاو تورن کړ [1].
دا قانوني ګام د یو پخواني ریاست د مشر د هدف کولو له لارې چې د دریو لسیزو وړاندې د ترسره شویو کړنو په اړه دی، د امریکا او کیوبا د اړیکو کې یو مهم فشار ښکاره کوي. دا تورونه وړاندې کوي چې د امریکا حکومت د ډیپلوماټیک ثبات پر وړاندې د ملکي وګړانو د مړینې لپاره تاریخي ځوابګاندتیا ته لومبیتوب ورکوي.
د امریکا چارواکي ادعا کوي چې Castro د کیوبا حکومت لپاره د احتمالي ګواښونو پر وړاندې د یوې کمپاین په چوکاټ کې د الوتکونو د ډلهمنې کولو امر یا تصویب کړی و [2]. دا الوتکونه د کیوبا د ساحل څخه بهر په نړولیو اوبو کې ډلهمن شوي وو [3].
د Justice څانګې جنرل Merrick Garland وویل: " متحده ایالات به د ۱۹۹۶ کال د دوو ملکي الوتکونو د ډلهمنې کولو Verantwortان، پرته له دې چې د دوی رتب یا پخوانۍ مقام څه وي، ځوابمنه وګڼي" [4].
دا تورونه په Washington, D.C. کې ثبت شوي [3]. دا د ۱۹۹۶ کال د هغه پېښو باندې تمرکز کوي [5] کله چې دوه الوتکونه [6] هدف شوي وو. که څه هم ځینې راپورونه دا الوتکونه د امریکا الوتکونه بولي، خو نور یې په پراخه توګه د ملکي الوتکونو په توګه توصیف کوي [7].
د امریکا د Justice څانګې معاون John Doe وویل چې دا تورونه یو واضح پیغام ورکوي چې د بې ګناهو ملکي وګړانو پر وړاندې ترسره شوي جرمونه به حتی د لسیزو وروسته هم پرته له سزا پاتې نه شي [8].
د Raúl Castro یو Spokesperson د ۱۹۹۶ کال د پېښې کې د هر ډول ښراکېډنې رد کړه او ویې ویل چې دا تورونه یو سیاسي موخه لرونکی عمل دی [9].
دا قضيه د داسې راپورونو په وړاندې راغلې چې د تورونو د ثبت په اړه د ادارې په اړه مختلف نظرونه لري. که څه هم ځینې سرچینې دا تورونه د Trump ادارې ته منسوبوي، خو نور راپورونه وايي چې د Biden ادارې د Justice څانګې دا تورونه ثبت کړي دي [10].
“متحده ایالات به د Verantwortانو حساب ووایي... پرته له دې چې د دوی رتب یا پخوانۍ مقام څه وي.”
د Raúl Castro تورن کول د یو پخواني بهرني مشر د alleged state-sponsored violence لپاره د امریکا د قانوني ماشینۍ یو نادر کارونه ښکاره کوي. د ۱۹۹۶ کال د الوتکونو د ډلهمنې کولو پر تمرکز کولو سره، امریکا دا ادعا کوي چې sovereign immunity یا د ولیکر پخوانۍ حالت د خلکو پر وړاندې په نړولیو اوبو کې د ترسره شویو جرمونو لپاره د فردانو shielding نه کوي. دا ګام احتمالاً د Washington او Havana ترمنځ د هر ډول نږدې ډیپلوماټیک نارمالیزې په پروسه کې پیچلتیاوې رامنځته کوي.
