په 2026 کال کې د می میاشت کې د امریکا د مصرفکوونکو قیمتونه په کالیز اساس شاوخوا 4% वाढېدلي، چې دا د تېرو دریو کلونو تر ټولو لوړ Increment یا زیاتوالی ښيي [1, 2, 3].
دا څپه د قیمتونو د ثبات په برخه کې یو لوی شاتېګي څرګندوي، ځکه چې د ایران اړوند د تېلو دوامداره ټکان سره تړاو لرونکي د انرژۍ لګښتونه په ټوله ملکې کې د کورنیو بودیجونو باندې فشار راوړی [1, 2, 3, 4].
د چهارشنبې په ورځ خپور شویو معلوماتو ښودله چې د Consumer Price Index (CPI) کچه 4% ته رسېدلې ده [1, 2, 3]، که څه هم ځینې راپورونه دا کالیز زیاتوالی تر 4.2% پورې بیانوي [5]. دا لوړوالی په اصلي توګه د نړیوالو تېلو قیمتونو باندې د ایران د جګړې اغېزو ته attributed کیږي، چې یو دوامداره د انرژۍ ټکان رامنځته کړی [2, 3, 4].
Donald Trump (R-FL) د جون د 10مې په CNBC مرکې کې د اقتصادي وضعیت په اړه تبصره وکړه. ټرمپ وویل: "زه د inflation (دتانې) سره مینه لرم" [1]. هغه همدارنګه د انرژۍ د کمښت د کمولو لپاره د ادارې هڅو ته اشاره وکړه او وویل: "موږ میلیونونه ډوله تېل وباسول" [1].
دا اوسنی inflationary چاپت تر ټولو تېز دی چې امریکا یې له 2023 راهسې لیدلی. سره له دې چې ځینې تحلیلګران دا tendência د انرژۍ د قیمتونو د یوې عمومي څپې په توګه بیانوي [4]، خو ډیری راپورونه دا نوسان په ځانګړي ډول د ایران په conflict سره تړلی ګڼي [1, 2, 3].
د انرژۍ د لګښتونو لوړوالی معمولاً په ټول اقتصاد کې یو زنجیري اثر (ripple effect) رامینځته کوي. کله چې د تېلو او بریښنا قیمتونه لوړ شي، نو د توکو د transport او تولید لګښتونه اکثراً زیاتیږي، چې دا کولی شي د خوراکي توکو او نورو اساسي خدماتو د قیمتونو لوړوالي سبب شي.
“په 2026 کال کې د می میاشت کې د امریکا د مصرفکوونکو قیمتونه په کالیز اساس شاوخوا 4% वाढېدلي، چې دا د تېرو دریو کلونو تر ټولو لوړ زیاتوالی ښيي.”
د inflation د دریو کلونو وړاندې کچو ته راستنیدنه ښيي چې په مینځنیو ختیځ کې جيئوپولیتیکي ناثاباتي په اوسنی وخت کې د قیمتونو د ثبات لپاره د کورنیو هڅو څخه ډیره اغېزه لري. څرنګه چې انرژي د اقتصاد د تقریباً ټولو برخو لپاره یو اصلي input دی، نو د تېلو یو دوامداره ټکان کولی شي د پراخ سیستمیک inflation سبب شي، چې احتمالا به د لګښتونو د کمولو لپاره د monetary policy په تعدیل اړتیا وي.
