د امریکا د اقتصادي تحلیل Büro (Bureau of Economic Analysis) راپور ورکړی چې د شخصي مصرفیو لګښتونو (PCE) د قیمتونو اندکس د ۲۰۲۴ کال په اپریل میاشت کې په کلنۍ اساس ۳.۸٪ زیات شوی دی [1].
دا معلومات ځکه مهم دي چې PCE اندکس د Federal Reserve د ټوپي یا inflation د اندازه کولو لپاره تر ټولو غوره معیار ګڼل کېږي. دا زیاتوالی د ۲۰۲۳ کال راهیسې د دې ځانګړي معیار لپاره تر ټولو لوړه کچه ښيي [3].
دا راپور د Fed د نوي څوکمن Kevin Warsh تر رهبريсіі لاندې د inflation لومړنی اعلان شوی معلومات دي. د لګښتونو دا زیاتوالی وړاندایې چې د مرکزي بانک د پولي پالیسۍ مدیریت سره سره د قیمتونو ثبات لا هم ستونزمن پاتې کیږي.
د انرژۍ لګښتونه د دې سرعت زیاتوالي لپاره اصلي لامل وو. د Bureau of Labor Statistics یو Spokesperson ویل چې د انرژۍ د لګښتونو زیاتوالی د میاشتني ټولو توکو د قیمتونو په زیاتوالي کې د ۴۰٪ څخه زیاته برخه لري [2]. د ګازولین او بریښنا قیمتونه په ځانګړي ډول د دې زیاتوالي د لاملونو په توګه یاد شوي دي.
څو تحلیلګرو د انرژۍ د قیمتونو دا زیاتوالی د ایران اړوند روانې جګډې سره تړاو ورکړی چې پر نړیوالو د تېلو بازارونو اغېزه کوي. دې geopolitical ناثباتیت د تېلو د لګښتونو پر وړاندې فشار utwor کړی، چې بیا یې په پراخه کچه پر مصرفونکو د توکو قیمتونو اغېزه کړې ده.
Warsh وویل: "موږ د کورنیو ته د انرژۍ د لوړو قیمتونو د اغېزو د ارزیونې پر مهال د inflation د فشارونو په اړه ویجیلن (vigilant) پاتې یو" [1].
اقتصاد پوهان خبرداری ورکوي چې دا د قیمتونو زیاتوالی د مصرفونکو لپاره یو لوی بار رامنځته کوي. د Brookings Institution یو اقتصاد پوه، John Smith وویل چې د انرژۍ د قیمتونو زیاتوالی د ډیری امریکایانو د اخیستنې وړتیا (purchasing power) له منځه وړي [2].
دا معلومات ښيي چې که څه هم نور sektorونه ممکن ثبات ته رسیږي، خو د انرژۍ د بازار نوسانونه (volatility) د inflation Обษي نرخ د لوړولو کار ته دوام ورکوي.
“د PCE د قیمتونو اندکس په کلنۍ اساس ۳.۸٪ زیات شوی، چې ښيي Обษي inflation سرعت یې زیات شوی دی.”
د PCE اندکس ۳.۸٪ ته زیاتوالی ښيي چې که د انرژۍ په سبب inflation دوام ومومي، نو Federal Reserve ممکن د ګټو د نرخونو (interest rates) په ټیټولو کې له ستونزو سره مخ شي. څرکې د انرژۍ لګښتونه په پراخه کچه د geopolitical پیښو، لکه د ایران اړوند جګړې څخه اغېزه کېږي، نو د Fed وړتیا چې د کورنۍ پولي پالیسۍ له لارې inflation کنټرول کړي، د تېلو بازار د بهرنیو ټکانونو له امله محدوده ده.
