پراخبنیاد inflation په ټوله امریکا کې د ورځنیو توکو، ګازولین او د کورونو د کرایو لګښتونه زیاتوي [1].
دا لوړ قیمتونه یو پراخ اقتصاديي خېزاو رامنځته کوي، ځکه چې د ټیټو او منځنیو عایشو کورنۍ د بنسټیزو اړتیاوو په تامین کې ستونزه باهېږي، په داسې حال کې چې د لوړ عایشو کلاسیو مصرف د بازار غوښتنه دوام ورکوي [1].
اقتصادي تحلیلګرانو ویل چې د کورنیو او نړیوالو عواملو ترکیب د اوسني tendência سبب ګرځیدلی دی. په امریکا کې د شتمنو مصرفکونکو د مصرف عادتونه د دوامداره inflation د اصلي Schuber په توګه یاد شوي [1]. دا دوامداره غوښتنه قیمتونه لوړ ساتي، حتی پهquase چې د популација نورې برخې له مالي فشار سره لاس краکه کوي.
نړیوال د انرژۍ بازارونه پر کورني اقتصاد نور فشارونه هم زیاتوي. د ایران د جګړې له امله رامنځته شویو جيوپولیتیکي کړکېچونو د تېلو نړیوال قیمتونه لوړ کړي [2, 3]. د لګښتونو د دې زیاتوالي سره سره، د تېلو تولیدونکو خپله تولید ظرفیت نه دی زیات کړی ترڅو د قیمتونو زیاتوالی компенسټ کړي [2]. د عرضه دا کموالی ډاډ ورکوي چې د امریکایانو لپاره د ګازولین قیمتونه په پمپونو کې لوړ پاتې شي.
په داسې حال کې چې مصرفکونکي له دې سختیو سره لاس کړاو لري، ځینې مالي برخې ګټه ترلاسه کړې ده. د امریکا د اسټاک بازار (stock market) د ایران د جګړې له پیل څخه په ۳۰ ورځو کې ۱۳ سلنه增长 کړ [3]. دا تضاد د اکویټي بازارونو د prestasium او د عادي مصرفکونکي د ورځنیو ژوند د تجربې ترمنځ یو لوی خالي ځای ښیي.
د دې عواملو مجموعي اغیز یو دوامداره inflationary چاپیریال دی. د کورونو کرایې او بنسټیز توکي دوامداره لوړیږي، چې ډیری کورنۍ مجبورې دي خپل مصرف تنظیم کړي یا د ژوند د لګښتونو سره د برابروالي لپاره خپل مصرف کم کړي [1].
“پراخبنیاد inflation د ورځنیو توکو، ګازولین او د کورونو د کرایو لګښتونه پورته کوي.”
اوسنی اقتصادي حالت یو 'K-shaped' inflationary فشار منعکس کوي، چیرې چې لوړ-سرمایه مصرف او جيوپولیتیکي ټکانونه د قیمتونو زیاتوالی ساتي. څرنګه چې د ایران د جګړې سره سره د تېلو تولید ثابت پاتې دی، نو د انرژۍ لګښتونه د یو ډول retrograde ټکس (tax) په توګه کار کوي، چې په ځانګړې توګه پر هغو ټیټ عایشو وګړو اغیز کوي چې نشي کولی د تېلو او کورونو لګښتونه په اسانۍ سره absorb کړي.
