امریکا او ایران د 2026 کال د مای 28 نیټې په ورځ [1] د وقفې د تمدید او د هرمز تنگې (Strait of Hormuz) کې د shipping محدودیتونو د لیرې کولو په اړه یوې موافقې ته ورسیدل.
دا تړون د نړۍ د خپلو تر ټولو مهمو بحري ټکو څخه د یوې نقطې د ثبات کولو او د واشنګټن او تهران ترمنځ د مستقیمو جګړو د پای ته رسولو هدف لري. خو دا تړون سیمیز conflict ته جامع حل نه وړاندې کوي، ځکه Israel په لبنان کې خپلې نظامي عملیاتونه جاری ساتي.
د امریکا president Donald Trump او د ایران高级 چارمندانو وویل چې دوی د جګړې د پای ته رسولو لپاره د تفاهم په یادښت (memorandum of understanding) لاسلیک کړی دی [3]. دا مذاکرې د واشنګټن او قاهره ترمنځ داسې ترسره شوې چې تمرکز یې د هرمز تنگې له لارې د търکاليK shipping بحالی کول وو [1].
سره له دې چې د امریکا او ایران ترمنځ ډیپلوماټیک پرمختګ شوی، خو په دې تړون کې د Israel څخه د لبنان څخه د وتګ یادونه نشته. تهران د دې تړون د برخې په توګه د داسې یو ګام غوښتنه کړې وه، مګر Israel ته د خپلو ځواکونو د وتګ امر نه دی شوی [2].
د Israel نظامي چارمندانو ویلي چې دوی به په لبنان کې خپلې حملې جاری وساتي. دا موقف هغه وخت هم قائم دی چې امریکا او ایران د خپل ځانګړي conflict د رسمي پای په لور حرکت کوي، یو tensione چې د 2026 کال د فبروری 28 څخه وروسته شدت شوی و [4].
سیمیز tensions د فبروری له هغه نیټې څخه تقریباً 100 ورځې وروسته یوې Kritikal نقطې ته ورسید [4]. په داسې حال کې چې امریکا او ایران د نورو escalation څخه ډډه کیږي، خو په لبنان کې د Israel دوامداره شتون د ایران د رهبرۍ لپاره د اعتراض یو اصلي ټکی پاتې کیږي [2].
سرچینو وویل چې د مای 28 تړون د خلیج کې د trade د محدودیتونو له امله د یوې پراخې اقتصادي سقوط د مخنیو کولو لپاره یو اړین ګام و [1].
“ امریکا او ایران د پنجشنبې په ورځ د وقفې د تمدید په تړاو یوې موافقې ته ورسیدل”
دا د تفاهم یادښت د U.S.-Iran اړیکې د Israel-Hezbollah conflict څخه جلا کولو په لاره کې یو نازک ثبات رامینځه وړاندې کوي. که څه هم د هرمز تنگې (Strait of Hormuz) بیا خلاصی کول نړیوال اقتصاد ته سمدني ارامه ورکوي، خو د Israel انکار چې له لبنان څخه ووځي، دا تضمینوي چې د سیمې د ناثاباتۍ اصلي لامل فعال پاتې کیږي، چې týmून وقفې ته د سیمیزو escalation وړاندې خطر پاتې کیږي.
