د امریکanske پوځ لخوا د ایران د بندرونو په بلاکډ (بندیز) کې د 100 څخه زیاتو کښتۍ لاره بدله شوه

د متحده ایالاتو مرکزي قوماند (U.S. Central Command) شنبه وویل چې پوځي ځالو د ایراني بندرونو د بحري بلاکډ د برخې په توګه د 100 څخه زیاتې تجارتي کښتۍ لاره بدله کړې ده ^[1].

دا عملیات د هرمز تنگې په ساحلي سیمو کې د محدودیتونو یو پام وړ زیاتوالی ښيي. څرنګه چې دا لاره د نړۍ د انرژۍ د supplied (برسرسایۍ) لپاره یو criticality (حسیس) ټکی دی، نو دا بلاکډ د نړیوالو د کښتۍ لارو د ګډوډۍ او د نړیوال تجارت د نمونې د بدلون خطر پيدا کوي.

دا بلاکډ د ولسمشر ټرمپ په امر د 2026 کال په اپریل کې پیل شو ^[1]. دا پوځي اقدام د متحده ایالاتو او ایران ترمنځ د روانو tensione (تشنجاتو) او په یو وخت کې د سولې د خبرو-مذاکراتو په جریان کې ترسره کېږي ^[5]. د کښتيو د لارې بدلون موخه د بلاکډ پلي کول او د دې څخه ډاډ ترلاسه کول دي چې تجارتي ترافیک ځینې ځانګړي ایراني بندرونو ته لاسرسی نه ترلاسه کړي.

د دې عملیات د دوام لپاره، متحده ایالاتو د 15,000 څخه زیات پوځي ځواکونه ځای پر ځای کړي دي ^[1]. دې ځواکونو ته د تنگې د څارنې او دې ډاډ ترلاسه کولو ماموریت ورکړل شوی چې تجارتي کښتۍ د لارې د بدلون امرونو ته عمل وکړي. سره له دې چې ځینې راپورونه وايي چې دقیقاً 100 کښتۍ لاره بدله کړل شوې ^[2]، خو نور پوځي معلومات ښيي چې دا شمېره له دې کچې څخه تیرې شوې ده ^[1].

په سیمه کې د داسې لوی پوځي ځواک شتون د ناڅاپي kinetik (جګتايي) clash خطر زیاتوي. د تجارتي ترافیک د لارې بدلون ته دقیقې协调 (همغږۍ) ته اړتیا لرم تاستو چې د نړۍ په یوه له تر ټولو ګڼو کښتۍ لارو کې له ټکرونو یا بحري حادثو څخه ډډه وشي.

U.S. Central Command وویل چې د ترافیک جریان مدیریت ته دوام ورکوي ترڅو ډاډ ترلاسه کړي چې یوازې مجاز کښتۍ مخکې ځي. دا عملیات فعال پاتې دی ځکه چې د متحده ایالاتو حکومت پوځي فشار او اوسنی ډیپلوماټیکې هڅې سره توازن ساتي.