امریکا او ایران د غرب آسیا د جګالې په پای ته رسولو او د هرمز تنگا د بیا خلاصولو لپاره یوې اوليې سوله تړمنې ته رسیدلي دي [1, 2].
دا تړون د نړیوالې انرژۍ د امنیت لپاره خورا مهم دی ځکه چې هدف یې د نړۍ د تیلو د ترانزیت د تر ټولو حیوي ټکو له یوې نقطې څخه د تجارتي کشتېګانو تګ او راتګ بحالول دي. د دې conflict حل کول کولی شي نړیوال بازارونه ثباتي کړي او د سیمې په کچه د پراخې جګړې خطر کم کړي.
پریزیډنت Donald Trump وویل: "موږ د هرمز تنگا د بیا خلاصولو لپاره له ایران سره تړون کړی دی" [2]. د لاسلیک مراسمو لپاره د 2024 کال د جون د 19مې، جمعې ورځې په Geneva، Switzerland کې مهالواره برنامه ترتیب شوې ده [1, 4]. د دې مراسمو څخه وروسته به دواړه هیوادونه د سوله کړې د پروسې د شرایطو د চূড়ান্ত کولو لپاره په 60-یزه ورځنیو مذاکراتو کې ننوځي [4].
دا تړون غواړي چې روان conflict په رسمي ډول پای ته ورسوي او هغه امریکایي بحری restrictions لغوه کړي چې تجارت یې خنډول [1, 2]. که څه هم ځینې راپورونه ښیي چې دا تړون اولیه دی، خو هدف یې لا هم د نړیوالې تیلو تجارت بشپړ بحالی کول دي. د دې خبر په ځواب کې، د WTI crude تیلو بیې له 90 ډالرو څخه ټیټې شوې [3].
د ایران چارواکو د بحري پالیسۍ کې د بدلون نښې ښودلې دي. د ایران د بهرنیو چارو وزارت یو څارونکي وویل چې غیر دوستانه کشتېګانې اوس کولی شي د هرمز تنگا څخه تیر شي [5]. دا ګام د کشتېګانو د تګ او راتګ د نورمالیزării په لور د پراخې هڅې سره سمون لري، که څه هم ځینې راپورونه وړاندیز کوي چې ایران لا تر اوسه په ټولو ټکو باندې رسمي تړون تایید کړی نه دی [5].
د امریکا او ایران چارواکو وویل چې دوی د جګالې د پای ته رسولو لپاره یوې اولیې تړمنې ته رسیدلي دي او د لاسلیک لپاره د جمعې په ورځ په Geneva کې وخت ټاکل شوی [1]. په Switzerland کې د دې کړو څخه د توقعې ده چې دا په سیمه کې د تلپاتې ceasefire په لور لومړی رسمي ډیپلوماټیک ګام وي.
“"موږ د هرمز تنگا د بیا خلاصولو لپاره له ایران سره تړون کړی دی."”
د دې تړون اولیه طبیعت یو نازک ډیپلوماټیک فرصت وړاندې کوي. که څه هم د غیر دوستانه کشتېګانو لپاره د هرمز تنگا سمدستي خلاصیدل د نړیوالې تیلو قیمتونو لپاره لنډمهاله ارتیاح وړاندې کوي، خو وروستۍ 60-یزه ورځنی مذاکراتو به تعیین کړي چې ایا دا ceasefire تلپاتی دی یا یوازې د غرب آسیا په conflict کې یو تاکتیکی وقفه ده.
