د نړۍ د تېلو قیمتونه د دې وروسته چې امریکا او ایران یکشنبه، June 14 په preliminary سولې تړون لاس کې کړ، ټیټ شول [1].
دا تړون ځکه مهم دی چې دا د فعالو جګړو د پایپېراوې او د هرمز تنگې د امریکا د بحري بلاکېد (blockade) د لګولېدو ژمنه کوي. دا مهمایي ماريټایم کوریډور د نړیوالو بازارونو ته د انرژۍ د جریان لپاره اړین دی، او د دې بیا खुलې کول هغه اصلي risk premium له منځه وړي چې دلمو د تېلو لګښتونه یې لوړ کړي وو.
د اعلان څخه وروسته د بازار عکس العمل سمدستي و. د WTI crude oil قیمتونه 80 ډالرو ته ورسېد [3]، چې دا له اپریل راهسټ تر ټولو ټیټ کچه ده [3]. دا د یوې داسې نوسانېدونکې دورې وروسته کیږي چې پکې WTI د اوسني ټیټوالي څخه وړاندې په کال کې خپل تر ټولو لوړ قیمت 119 ډالرو ته رسېدلی و [3].
دا ټیټیدونکی روند د موسم په پیلا کې پیل شوی و. په May کې د تېلو قیمتونه تقریباً 20٪ ټیټ شول [4]، چې دا له 2020 کال راهسټ د یوې میاشتې تر ټولو لوی ټیټوالی دی [4]. د ولسماً ډونالډ ټرمپ او ولسماً مسعود پزشکیان ترمنځ د سولې تړون د رسمي اعلان څخه وروسته، تېلې د دریو میاشتو تر ټولو ټیټې کچې ته ورسېدې [1].
د صنعت تحلیلګرو ویل چې د قیمتونو دا ټیټوالی د شپېning (shipping) د باثباتو لارو د anticipated بحالیاتو له امله دی. د دواړو هیوادونو ترمنځ د دې تړون هدف د سیمې ثبات تامینول دي، په داسې حال کې چې هغه جګړه پای ته ورسېږي چې نړیوال د انرژۍ د اکمالاتو supply chain ته یې ګواړه کړې وه [2, 5].
که څه هم دا preliminary تړون د مصرفوونکو لپاره په تېلو پمپونو کې سمدستي ارزاني راوړې، خو ترڅو چې د ceasefire شرایط پلي شي، د بازار volatility لا هم یو مهم عامل پاتې دی. د بحري بلاکېد څخه د خلاصو اوبو ته لیږد به د crude نړیوال عرضه زیات کړي، چې په لنډه مودت کې به قیمتونه نور هم ټیټ کړي [3, 5].
“د WTI crude oil قیمتونه 80 ډالرو ته ورسېد، چې له اپریل راهسټ تر ټولو ټیټ کچه ده.”
د تېلو قیمتونو دا ناڅاپي ټیټوالی په انرژۍ بازار کې د 'جګرې حالت' څخه د 'ثبات حالت' ته یو بدلون ښيي. د هرمز تنگې سره تړاوین risk geopolitical له منځه وړلو سره، دا تړون هغه scarcity premium له منځه وړي چې WTI یې 119 ډالرو ته رسوندې وه. دا اقدام احتمال لري چې په نړیوالو ټرانسپورټ او تولیدي لګښتونو باندې د inflationary فشار کم کړي، هرڅه مګر د قیمتونو اوږد مهاله ثبات د امریکا او ایران د دواړو د سولې شرایطو ته د تل永久 adherence پورې اړه لري.
