امریکې د ایران سره د سولې د یوې لنډمهالې چوکات اعلان وکړ چې اسرائیل پکې شامل نه دی

متحده ایالاتو ته دې اونۍ کې د ایران سره د سولې یو لنډمهال چوکات اعلان کړ چې اسرائیل پکې له مذاکراتو څخه مستثنی شوی دی ^[1].

دا اقدام د سیمې د ناثباتۍ په یوه حساسه موده کې د اسرائیل حکومت تر څاره ایښی دی. د اسرائیل له مداخلې پرته د تفاهم یو یادښت (memorandum of understanding) پر وړاندې کولو سره، متحده ایالاتو یو ډیپلوماټیک درز رامینځمه کونه کړی چې د ولسمشر Donald Trump او لومړي وزیر Benjamin Netanyahu ترمنځ ستراتیژیکک همغټي ته ګواښمن دی ^[2].

د اسرائیل د حکومت یو official وویل چې اسرائیل ته هغه تفاهم یادښت نه ښودل شوی چې د ایران سره د جګړې د پایپراو لپاره چمتو شوی و ^[3]. د متحده ایالاتو دا چوکات په لبنان کې د ارامۍ د ترویج او د ایران د سیمه ایز نفوذ د محدودولو لپاره ډیزایین شوی دی ^[1]. خو د تړون د شرایطو په اړه د شفافیت نشتون په اسرائیل کې یو سیاسي بحران رامنځته کړی دی.

دې لنډمهاله تړون د سیاسي طیفې په ټولو برخو کې غوسه رامنځته کړې او دا غوسه لومړي وزیر Benjamin Netanyahu ته اړوندې شوې ^[4]. دا فشار په داسې حال کې راغی چې د اسرائیل مشر د راتلونکو ټکو لپاره تیاری نیسي، چیرې چې د ملي امنیت په اداره کولو او د متحده ایالاتو سره د هغه اړیکې په اړه سختې پوښتنې کیږي ^[4].

سره له دې چې متحده ایالاتو دا چوکات د ثبات په لور یو ګام بولي، ځینې ایرانی چارمندانو لا دمخه د دې د اغیزمن-توب په اړه پوښتنې مطرح کړې دي. Mohammad Bagher Ghalibaf وویل: "دا تړون د متحده ایالاتو د ناکامۍ ریکارډ دی. خلک به یې وګوري او حکم ورکوي" ^[5].

Netanyahu اوس د دوه اړخیزو ننګونو سره وړاندې دی: له یوې خوا د Trump ادارې سره د خرابو اړیکو مدیریت او له بلې خوا د خپل امنیتي ریکارډ دفاع د داسې کورنۍ مخاطبینو وړاندې چې د تړون څخه د مستثنا کیدو له امله ځانونه غدر شوی ګڼي ^[2]. دا سیاسي اغیزې په اسرائیل کې تمرکز لري، چیرې چې دا چوکات د یوې ستراتیژیککې灾难 (disaster) په توګه لیدل کیږي ^[1].