امریکاو او ایران د سویټزرلانډ په هیواد کې د ډیپلوماټیکو خبرو اترو څخه وروسته، د 2026 کال د جون د 22مې په نېټه د سولې پر یوې احتمالي نقشه اعلان وکړ [1].
دا تړون د دواړو هیوادونو ترمنځ د روانې جګړې د پایپې او د منځني خاورو د ثبات لپاره یو مهم کوشش دی. د لبنان د وضعیت او د هرمز تنگې په حل کولو سره، دا تړون د سیمې د پراخې جګړې د مخنیوي او د نړیوالو انرژي لارو د خوندي کولو هدف لري.
ډیپلوماټیک پروسه د جون په 21مه پیل شوه [2]، چې د خبرو اترو لومړی ګوټ د یو نوي تفاهمي یادښت (memorandum of understanding) له لارې ترسره شو [3]. د امریکا د ولایت معاون JD Vance او د پاکستان یو delegation د خبرو اترو کې د ګډون لپاره سویټزرلانډ ته سفر وکړ [3].
د دې نقشې یو بنسټیز رکن د هرمز تنگې له لارې د تجارتي کشتيرانیو بحالیول دي. دا تړون همدارنګه د موجوده ceasefire 60-ورځنی تمدید هم شاملوي [1].
د لبنان په اړه شرایط لاهم د ډیپلوماټیکو tensione یو مهم ټکی دی. د ایران لوړ ډیپلوماټ، عباس عراقچی وویل: "دا احتمالي تړون غوښتنه کوي چې اسرائیل له لبنان څخه وتKړی" [4]. خو نورې راپورونه ښيي چې که څه هم تړون لبنان ته اشاره کوي، مګر په صریح ډول د اسرائیلو د وتلو په اړه ذکر شوی نه دی [5].
دا خبرې اترې د دوامداره ناثاباتیا په جریان کې ترسره کېږي. د چهارشنب په ورځ، اسرائیلي ځواکونو د جنوبي لبنان په سیمو کې څو ځلې هوایي حملې وکړې [6]. دا نقشه د دې جګړو د شدت کمولو هڅه کوي ترڅو د سولې د پروسې دوام یقیني شي.
په دې پراخه چوکاټ کې د پاکستان او اسرائیل ګډون د سیمې د امنیت لپاره د څو اړخیزه کړنلارې وړاندیز کوي. د تړون نهایتي کول د پوځي تحرکاتو او د بحري لاسرسی په اړه د نقشې د ځانګړو اړوندو شرایطو پر پلي کولو تکیږي.
“دا احتمالي تړون غوښتنه کوي چې اسرائیل له لبنان څخه وتکړی.”
دا نقشه د لوړ شدت د جګړې له یوې موده وروسته د ډیپلوماټیک حل ته د یوې اړخې اشاره کوي. د لبنان څخه د اسرائیلو د وتلو په اړه د ایران او نورو راپورونو ترمنځ توپیر ښيي چې د تړون 'احتمالي' طبیعت لاهم نازک دی. که چېرې د 60-ورځنی ceasefire تمدید پاتې شي، نو دا ممکن د یو دایمي امنیتي ترتیب د رسمي کولو او د هرمز تنگې د خوندي کولو له لارې د نړیوالو د تېلو بازارونو د ثبات لپاره اړین فرصت برابر کړي.
