امریکا او ایران د اټومي فعالیتونو او اقتصادي制قیداتو په اړه د شخړو د حل لپاره په سویټزرلانډ کې د پټو خبرو یوه سلسله پیل کړې ده [1].
دا خبرې د یوې پراخې سیمېزې جګړې د предотвра لپاره یو criticality هڅه ده. دا ډیپلوماټیک فشار د یوې داسې volatility دورې څخه وروسته راغلی چې پکې د جنوبي لبنان په سیمو کې د اسرایلو هوایي حملې او د هرمز تنگې د تړلو ګواښونه شامل دي [1, 2].
وفود په جنیوا کې سره ګوډ شوي ترڅو د تفاهم یوه یادښت (memorandum of understanding) مسودن کړي چې د ایران د اټومي پروګرام راتلونکی به تعریف کړي او د امریکا د制قیداتو د لیرې کولو لپاره لاره پرانیزي [1, 3]. په دې بحثونو کې د نړیوالو انرژیو د جریان د تضمین لپاره د هرمز تنگې د بیا خلاصیدو موضوع هم په بحث کې ده [1, 4].
د ایران د بهرنیو چارو وزارت څانګوال، اسماعیل بقايي، وویل چې د اټومي پروګرام،制قیداتو او تنگې په اړه په څو ټکو باندې اتفاق شوی دی [4].
پهsره د دې، سیمه ییزه ناثاباتی د ډیپلوماټیک پروسې پیچلتیا دوامداره کوي. ډونالډ ټرمپ وویل چې ایران باید خپله د لبنان په متحدینو ړسونه وکړي ترڅو ستونزې پیدا نکړي، بلکې که نه، نو د ایران په خاکه به بيا حملې پیل شي [2].
پداسې حال کې چې ځینې راپورونه د اټومي او بحري شخړو ته تمرکز کوي، نورې سرچینې وړاندیز کوي چې امریکا د یوې پراخې جګړې د थांबولو لپاره د پاکستاني میانجي له لارې د ceasefire وړاندیز کړی دی [3]. په سویټزرلانډ کې دغه پټې reuniونونه د دې لپاره دي چې تر هر ډول وروستۍ الکترونیکي تړون لاسلیک کولو وړاندې دا خالي ځایونه ډک کړي [1, 3].
“د اټومي پروګرام، 制قیداتو او د هرمز تنگې د بیا خلاصیدو په څارپلو کې پر څو ټکو اتفاق شوی دی.”
په جنیوا کې د پټو خبرو لور ته د دې حرکت ښکاره کوي چې واشنټن او تهران دواړه غواړي د یوې عامې سرپرستۍ د سیاسي خطرونو پرته د ثبات یو بنسټ ایښود. د اټومي پروګرام د هرمز تنگې د امنیت او په لبنان کې د پروکسي ډلې د چلند سره په تړاو، امریکا هڅه کوي چې د اقتصادي 制قیداتو څخه د وسیلې په توګه ګټه پورته کړي ترڅو د سیمې د امنیت ډاډمنۍ ترلاسه کړي.
