متحده ایالاتو د 2026 کال د می 7 څخه په وړاندې د جنوبي ایران پر وړاندې هوايي حملې ترسره کړې [1]، چې په پایله کې یې ایران په کویت کې پر یوې امریکایي نظامي قاعدې تېز غبره حمله وکړه [2].
دا تېزوالی د واشنګټن او تهران ترمنځ د مستقیمې نظامي حساسیت په برخه کې یو لوی زیاتوالی ښيي، چې د Hormuz تنگ کې د پراخې سیمیزې جګړې خطر ته لاره هواروي.
امریکایي چارواکو ویل چې دا حملې د ځان دفاع لپاره ترسره شوې دي. دا اقدام د هغو راپورونو څخه وروسته رامنځه شو چې ویل یې ایران د متحده ایالاتو د Navy دریو ډیسټرویرونو (destroyers) هدف کړل [3]، په داسې حال کې چې دا کېښتۍ د Hormuz تنگ څخه تېرېدې [2]. امریکایي پوځ په جنوبي ایران کې ځینې ځایونه هدف کړل، چې په کې Bandar Abbas او د Qeshm ټاپو شامل دي [2].
پریزیډنت Donald Trump وویل چې متحده ایالاتو په ایران کې پر دریو اټومي مرکزونو یو "ډېر بریالی برید" ترسره کړی [4]. د متحده ایالاتو د پوځ یو څارګونډی وویل چې پوځ د پنجشنبې په ورځ تېز غبره حملې کړې، چې هغه ځایونه یې هدف کړل چې د امریکایي ځواکونو د برید مسؤلیت یې منلی [5].
ایران په ځواب کې په کویت کې یوه امریکایې نظامي قاعده هدف کړه [2]. تهران وویل چې د متحده ایالاتو دا اقدامات دښمنانه کړنې دي چې د هغې د ملي sovereignty (سرهباړۍ) څخه نقض شوې دي [6].
د دې حملو په اړه نړیوال عکس العمل دباغ شوی دی. د NATO چارواکو وویل چې د ایران د اټومي پروګرام پر وړاندې امریکایي حملې د نړیوالو قوانونو نقض نه دي [7]. خو د ایران رسنیو دا حملې د سرکاره باړۍ ترڅو نقض کړې وخیالې [6].
سره له دې چې دواړه خواوې یو بل ته حملې کړې، ځینو امریکایي چارواکو دا نظر ساتلی چې د ceasefire (ت신ګ) تړون لا هم نافذه دی [2]. د متحده ایالاتو عملیات د هغو وړتیاوو د ختمولو په برخه کې متمرکز وو چې د بحري اثاثو لپاره سمدستي ګواښ وړاندې کول [2].
“"متحده ایالاتو په ایران کې پر دریو اټومي مرکزونو یو 'ډېر بریالی برید' ترسره کړی."”
د اټومي تاسیساتو هدف کول او په توګه په کویت کې پر قاعدې برید، د پروکسي جګړې څخه د مستقیمې kinetik (جسماني) جګړې ته یو بدلون ښيي. د اټومي مرکزونو په هدف کولو سره، متحده ایالاتو ستراتیژیکي اثاثې هدف کړې دي، پداسې حال کې چې په کویت کې د ایران ځواب د ګاونډیو متحدو سیمو کې د امریکایي ګټو د هدف کولو وړتیا یې ثابته کړې. د تېز غبره حملو دا کړۍ د Hormuz تنگ کې د بحري ناثابیت احتمال زیاتوي، چې د نړۍ د تېلو د ترانزېټ یو مهم ټکی دی.





