د امریکا ځواکونو د 2024 کال د مای 26 نیټې په جنوبي ایران کې د میسایلو د发射 ځایونو او د مینې اچونې هڅو کوونکو کښتيو پر وړاندې د ځان دفاعي هوایي حملې ترسره کړې [1].
دا عملیات د یوې داسې حساسې محدودې په موده کې ترسره کېږي چې کېدونه لوړ او د سولې مذاکرې نازکې دي، چیرې چې هر ډول مستقیم نظامي اقدام د سیمې د پراخې جګړې د پیل خطر لري.
د امریکا مرکزي قومانډ د بندر عباسې نږدې هدفونه هدف کړل [2]. د دې نظامي اقدام تمرکز په سیمه کې د بحري امنیت او د امریکا د پرسونل د نږدې تهدیدونو ختمولو پر وړاندې و. د U.S. Central Command یو Spokesperson وویل: "دا حملې د ایراني ځواکونو لخوا د وړاندې شویو تهدیدونو په ځواب کې د ځان دفاع لپاره ترسره شوې" [3].
دغو حملو هم په ځمکه ایښودل شویو د میسایلو لانچرونو او هم هغو بحري کښتيو ته زیانونه رسول چې د مینې اچونې دنده درلوده [2]. د مینې اچونکو کښتيو کارول ځانګړی اهمیت لري ځکه چې دا د هرمز تنگ کې د търکالۍ کښتيو د وړیا تګ او راتګ لپاره ګواښ جوړوي، چې یو نړیوال او حیوي د تیلاً د ترانزیټ ټکی دی.
د دې紧张 حالت په اړه سیاسي реакцииونه ګڼ مختلف دي. ډونالډ ټرمپ وویل: "دا یا به د ټولو لپاره یو لوی تړون وي، یا به هیڅ تړون نه وي" [4]. دا څرګندونه د ایران حکومت سره د مذاکراتو لپاره یو سخت دریځ څرګندوي.
نور چارواکو وړاندیز کړی چې سره له دې نظامي فعالیتونو، ډیپلوماټیک حل لا هم ممکن دی. مارکو روبیو وویل چې د ایران سره د یوې ګټورې চুক্তې مذاکرې ممکن "څو ورځې" ونیسي [5].
د امریکا پوځ د casualties (مړانو او ټپوسانو) دقیق شمېر یا د ویجاړ شویو ځایونو تفصیلي لست خپور کړی نه دی. خو دا عملیات تاییدوي چې امریکا د پرشین خلیج کې د بحري مینې د خپرولو او د میسایلو د بیټریو د فعالیدو د مخنیوي لپاره د ځواک د کارولو اراده لري [2].
“"دا حملې د ایراني ځواکونو لخوا د وړاندې شویو تهدیدونو په ځواب کې د ځان دفاع لپاره ترسره شوې."”
د مینې اچونکو کښتيو هدف کول د دې ښکاره کوي چې د امریکا یو ځانګړی اولیت د کښتيو د تګ او راتګ د لارو خلاصه ساتل دي، ځکه چې بحري مینې غیر متناظرې وسلې دي چې کولی شي نړیوال د انرژۍ بازارونه ګډوډ کړي. د میسایلو د ځایونو سره د دې وسایلو هدف کول د دې signal ورکوي چې امریکا به د ډیپلوماټیکو لارو تر openness سره سره، د تهدیدونو د فعالیدو څخه وړاندې په فعال ډول د هغوی د ختمولو اقدام کوي.
