د امریکا معاون رئیس جمهور JD Vance د یکشنباره، 21 جون 2026 रोजी سویټزرلانډ ته ورسېد ترڅو له ایران سره د لوړو مخاطرو د سولې مذاکراتত رهبري کړي [1].
دا خبرې اترې په داسې حال کې ترسره کېږي چې سیمه ییزه ناثاباتۍ خپل اوج ته رسېدلې ده، ځکه ایران اعلان کړی چې یې د هرمز تنگه تړلې ده [1]. د دې ډیپلوماټیکو هڅو هدف داسې یو پراخ conflict څخه ډډه کول دي چې پکې Israel او لبنان شامل وي، او په عین حال کې چې د ایران د اټومي پروګرام وضعیت ته پام وشي [2].
Vance د شنبه، 20 جون 2026 रोजी له امریکا څخه رخصت شو [3]. معاون رئیس جمهور د یوې لنډمهالې اټومي تړون او وقفې (cease-fire) لپاره مذاکره کوي [2]. خو تهران د دې خبرو اترو لپاره ځینې شرایط ټاکلي دي او غوښتنه یې کړې چې Israel باید په لبنان کې خپلې عسکري حملې بندې کړي [2].
دا ماموریت د وخت د سختو محدودیتونو لاندې ترسره کېږي. Vance وویل: "زه یوازې د یو یا دوه ورځ لپاره هلته پاتې کېدای شم" [4]. د ډیپلوماسي لپاره دا لنډه موده د داسې راپورونو په وړاندې راغلې چې 대통령 Trump ۶۰ ورځنه अल्टیماتم ورکړی دی [3].
سره له دې چې تهران د هرمز تنگه تړلې اعلان کړې، خو د امریکا عسکرو دا ادعا رد کړې ده [1]. د امریکا Central Command وویل: "ایران د هرمز تنگې باندې کنټرول نلري" [1].
په Geneva سیمه کې دا خبرې اترې د مینځني شرق د ثبات لپاره یو مهم کوشش دی، په داسې حال کې چې د ایران، Israel او لبنان ترمنځ tensione دوامداره ده [2, 5]. امریکا هڅه کوي چې د ولایتمن अल्टیماتم فشار او د نړیوالو Shipping lanes د خلاصې ठेवلو او د اټومي خپرښتې (proliferation) د کنټرول اړتیاوو ترمنځ توازن پیدا کړي [3].
“"زه یوازې د یو یا دوه ورځ لپاره هلته پاتې کېدای شم."”
د معاون رئیس جمهور سویټزرلانډ ته لېږد د یوې بشپړې سیمه ییزې جګړې څخه د بچ کېدو لپاره د بیړنیو او لوړ پوړو ډیپلوماټیکو هڅو ته اشاره کوي. امریکا د لبنان کې د وقفې او د هرمز تنگې د بیا خلاصې کیدو سره د اټومي تړون د تړلو له لارې هڅه کوي چې څو جيئوپولیټیکي بحرانونه په یوې مذاکراتي چوکاټ کې حل کړي. د تهران د تړلو ادعاوو او د U.S. Central Command د رد کړنو ترمنځ ټکر ښيي چې د هرمز تنگه په موجوده کې د فشار یو اصلي ټکی او د احتمالي عسکري сутиشن نقطه ده.
