د کاناډا د لوېستنیکو د ولایتونو او شمالي سیمو واليانو او مشرانو په دې اونۍ کې په Alberta کې په Kananaskis کې د سیمه ییزو مسایلو او خپلواکۍ په اړه د بحث لپاره سره راټول شول [1].

دا سرپروس په داسې حال کې ترسره کېږي چې د Alberta د ډېرې خپلواکۍ لپاره فشار او د نوي پائپ لاین وړاندیز د ولایتي حقونو په اړه بحثونه تېز کړي دي. دا خبرې د سیمه ییزو اقتصادي اهدافو او ملي یووالي ترمنځ د زیاتېدونکي کړکېچ په اړه اشاره کوي، چې احتمالاً به د لوېستنیکو کاناډا سیاسي منظره بدله کړي.

دا ناسته، چې له 25 مې څخه تر 27 مې 2026 پورې دوام لري، د British Columbia، Alberta، Saskatchewan او Manitoba مشران پکې شامل دي [1]. د Yukon، Northwest Territories او Nunavut د شمالي سیمو استازي هم په دې reuniون کې ګډون لري [2].

د کرونیکې مرکزي موضوع د Alberta د جلا کېدو (separatism) احتمال دی. دا احساس هغه وخت کې څرګند شوی چې ولایت غواړي د خپلو منابعو او حکومتولۍ باندې ډېر کنټرول ولري [1]. په Kananaskis کې بحثونه د دې اړتیا په اساس شکل prit-کړل شوي چې د دې د خپلواکۍ اهدافو او د فیډریشن ثبات ترمنځ توازن ایجاد شي [2].

د سیاسي بحثونو ترڅنګ، مشران د Alberta د وړاندیز شوي نوي پائپ لاین د پراختیا په اړه بحث کوي [1]. دا پروژه د سیمې لپاره د یو مهم اقتصادي انجن په توګه ګڼل کېږي، که څه هم د چاپیریال پر اغېزو او ولایتي همکارۍ په اړه لا هم د اختلاف نقطه ده [2].

دا ګوښت د لوېستنیکو مشرانو لپاره د یوې فورم като کار کوي ترڅو له فیډرال حکومت سره د اړیکو نیولو وړاندې خپلې ستراتیژۍ سره همغږ کړي. د پائپ لاین او ولایتي واک په اړه د خپلو موقفونو په هم coordinating کولو سره، والیان غواړي چې په ملي پالیسیو کې د خبرو اترو کې خپل نفوذ زیات کړي [1].

د Alberta د ډېرې خپلواکۍ لپاره فشار او نوي پائپ لاین د جلا کېدو د احتمالي احساساتو په اړه اندېښنې راپورته کړې دي.

د جلا کېدو او د منابعو د पायाสิ่งاتو په اړه تمرکز د لوېستنیکو کاناډا د اقتصادي لومړیتیاوو او فیډرال څارنې ترمنځ د ژورې خنډې په څرګندونه کوي. که د لوېستنیکو والیان د خپلواکۍ او د پائپ لاین د پراختیا په اړه یو ګډ موقف غوره کړي، دا ممکن فیډرال حکومت مجبور کړي چې په سیمه کې د نورو سیاسي ناثاباتیو څخه د مخنیوي لپاره ولایتونو ته ډېر واک ورکړي.