د روغتیا نړیوال سازمان (WHO) ویلي چې د غاښونو پوسله په ټوله نړۍ کې د روغتیا تر ټولو عام حالت دی [1].
دا تعریف د نړیوالې عامه روغتیا پر یوه کړیزې的情况 اشاره کوي چې چیرې د خوړو عادتونه په مستقیمه توګه پر اوږد مهاله فزیکي روغتیا اغیز کوي. څرنګه چې د خولې روغتیا ډیری وخت په عمومي طبي علومو کې له پامه anګل کیږي، WHO د شکرConsumption او سیسټمیک روغتیايي پایلو ترمنځ اړیکه په ټینګار بیانوي.
د سازمان په lifeline سره، شکر د ځانګړو خولې باکټریو د ودې په Förderung کولو سره د غاښونو د پوسلې په رامنځته کېدو کېکې رول لوبوي [1]. دا باکټریایي اسیدونه تولیدوي چې د غاښونو enamel (هغه سخت بهرنی طبقه چې غاښ یې ساتي) خرابوي، چې په پای کې د غاښونو د سوریو یا cavities د جوړیدو سبب کیږي [1].
که څه هم ډیری خلک د غاښونو ستونزې د جلا مسئلونو په توګه ویني، خو WHO ویلي چې د دې حالت پراخوالی د نړیوالې روغتیا یو اصلي concern دی [1]. سازمان ویلي چې د شکر لرونکو خوړو او څښاکونو پراخ可用یت اوConsumption د مختلفو خلکو ترمنځ د پوسلې کچه یې تېز کړې ده [1].
د دې حالت د مخنیوي لپاره د شکرConsumption کمول اړین دي ترڅو د زیانرسونکو باکټریو لپاره د انرژۍ سرچینه محدوده شي. WHO ویلي چې د دغو خوراکیزو نمونې اصلاح کول د غاښونو د ناروغیو د نړیوالې بار کمولو لپاره اړین دي [1].
“د غاښونو پوسله په نړۍ کې د روغتیا تر ټولو عام حالت دی.”
د غاښونو پوسله په نړیواله کچه د روغتیا تر ټولو عام حالت په توګه معرفي کول د WHO هڅه ده ترڅو د غاښونو د پوسلې (dental caries) تصور د شخصي حفظانتي ناکامۍ څخه یو سیسټمیک عامه روغتیايي مسئله ته تبدیل کړي. دا چوکاټ وړاندیز کوي چې نړیوالې روغتیا ستراتیژیک باید د شکر تنظیم او خوراکیزو زده کړو ته प्रा umaوریت ورکړي ترڅو د داسې یو حالت پراخوالی کم کړي چې د ډیری مزمنو ناروغیو په پرتله د نفوس لویې برخې ته اغیز کوي.
