فرانس فرانسه د 2026 کال د مې میاشتې په وروستیو کې د تودوخې له یوې بې سارې څپړې سره مخ شوه، چې د دې هیواد په ټولو برخو کې تودوخه د موسمي نورمالو کچو څخه خورا لوړه شوه [1, 2].
دا سخت هوايي پدیده د پسرین د عادي نمونې څخه یو پام وړ انحراف ښيي، چې د عامه صحت پر بنسټیزو اسامیو او ښاري مرکزونو سخت فشار راوړی. د دې دورې د تودوخې شدت د اقلیم د بدلون (climate-change) پراخو تمایلاتو او په لویدیځ اروپا کې د یوې قوي تودوخې ډوم (heat dome) د شتون سره تړاو وړ دی [3, 4].
Météo France او نورو چاروواکو د خطرونو د مدیریت لپاره په پراخه کچه خبردارۍ جاری کړې. د دې پدیده په لوړې نقطه کې، 72 ادارې (departments) د سورې خبردارۍ (red vigilance) لاندې راغلې [1]، پداسې حال کې چې 13 نورې ادارې د تودوخې د نارنجۍ خبردارۍ لاندې پاتې شوې [5]. دا اقدامات په هغه وخت کې ترسره شول کله چې په ځینو سیمو کې توقع شوه چې تودوخه 38°C او 39°C ترمنځ ته ورسېږي [6].
د تودوخې کچه هم په ښاري او هم په ملي ډیټا کې څرګنده وه. په پاریس کې د شنبې په ماسپښین 30°C تودوخه ثبت شوه [7]، چې دا تودوخه د دغه دورې د ملي اوسط ریکارډ 30.0°C سرهTیکړه وه [1].
هواپېژنو ویل چې د مې میاشتې لپاره د موسمي نورمالو کچو څخه تودوخه تر 15°C پورې لوړه وه [6]. د تودوخې ډوم (heat dome) پدیده په سیمه کې ګرم هوا trapping کړی، چې د یخولو عادي چکرونه یېlet منع کړل او د خلکو لپاره یې د ګوګل (suffocating) شرایط رامنځته کړل [3, 4].
چاروواکو ویل چې граждаوان باید د تودوخې ضربې (heatstroke) څخه د بچ کیدو لپاره د خوندې protocol-ونو پیروي وکړي، په ځانګړې توګه سپین ږیري او زیانمن شوي خلک. د مې میاشتې کې د داسې لوړې تودوخې ګړندی راتلل په سیمه کې د سختو هوايي پدیداتو د وخت کې یو بدلون څرګندوي [2, 5].
“72 ادارې د سورې خبردارۍ لاندې راغلې”
د مې میاشتې کې د تودوخې د یوې سختې څپړې راتلل د موسمي بدلونونو په تېزوالي اشاره کوي. کله چې د جون میاشتې څخه وړاندې ملي اوسط 30°C ته ورسېږي، دا ښيي چې د 'تودوخې ډوم' (heat dome) اغېزه ډېره مکررې او شدیدې کیږي، چې احتمالا د سختې تودوخې د خطرونو کلنیه موده اوږدوي او په پاریس په څیر ښارونو کې د یخولو موجوده ښاري ستراتیژۍ ته ننګونکي رامنځته کوي.


