ایران د USAID د ملګرو لخوا د ادعայ شویو زیانونو د تلافی لپاره د خپلو حاکمیتي شتمنیو د کارولو وړاندیز رد کړی [1].
دا رد کول د مالي ادعاوو په اړه د تهران د ډیپلوماټیک موقف سخت کېدو ته اشاره کوي او د ایران او غرب ته تړلو سیمه ایزو ځواکونو ترمنځ ژورې کړکېچ ته ټکی ږدي. دا شخه په دې محور ګرځي چې آیا حاکمیتي فنډونه د قانوني او سیاسي تلافیاتو د تلافی لپاره نیول کېدای شي یا نه.
د بهرنیو چارو معاون کاظم غریب آبادی د ۲۰۲۴ کال د جون ۷ په تاریخ له تهران څخه په یو بیان کې دا خبره وکړه [1]. هغه د هغو راپورونو په ځواب کې خبرې کړې چې suggested کوي د هیواد شتمنۍ ممکن د سیمه ایزو حکومتونو د ادعայ شویو زیانونو د جبران لپاره کارول شي [1, 2].
غریب آبادی وویل چې سیمه ایزه حکومتونه "د تلافیاتو د غوښتلو په موقف کې نه دي" [1]. دا بیان ښيي چې ایران دا غوښتنې د اوسنیو ډیپلوماټیکو چوکاټونو له مخې قانوني یا امکان پذیر نه بولي.
د ایران د بهرنیو چارو وزارت دا موقف د ملي شتمنیو د بهرنیو له قبضې څخه د ساتنې د پراخې هڅلې انعکاس دی، چې په نړیواله قانون کې یو تکراري争议 ټکی دی. د دې ادعاوو په ردولو سره، تهران د امریکا او د هغې د شریکانو لخوا ذکر شویو زیانونو د اعتبار له منلو څخه ډډه کوي [1].
دا رد کول د مینځنی Đông کې د روانې جغرافیایي سیاستي tensione په څار کې کیږي، چیرې چې مالي شتمنۍ ډیری وختونه په پراخه ډیپلوماټیکه مذاکراتو کې د فشار وسیلې ګرځي. د شتمنیو پر بنسټ د تلافیاتو د وړاندیز رد کول د دې ښيي چې حکومت د امریکا یا د هغې د ملګرو فشار کمولو لپاره مالي امتیازات ورکولو ته لاره نه خلاصوي [1, 2].
“سیمه ایزه حکومتونه د تلافیاتو د غوښتلو په موقف کې نه دي.”
دا پرمخسوسه پرمختګ د ایران او د امریکا په رأس کې د یوې اتحادیې ترمنځ د مالي ډیپلوماسۍ محدود ruang ته اشاره کوي. د تلافیاتو غوښتنه د غیر قانوني په توګه معرفي کولو سره، ایران د خپلو نړیوالو شتمنیو پر وړاندې د خپل حاکمیتي豁د 면ت (sovereign immunity) ادعا کوي، چې د دې معنی ده چې پرته له یوې پراخې جغرافیایي سیاستي بدلون څخه، د دې مالي شخو لپاره په نږدې راتلونکي کې کومه حل لاره نлъره ښکاري.
