د ایران مذاکرکو د 2026 کال د جون پر 21مې، مخکې له دې چې وروستی تړون لاس ته ورسېږي، د امریکا سره د سولې مذاکرات پرېښ도 [1, 2].
د دې مذاکراتو ټلاو د دواړو هیوادونو ترمنځ د دوامداره جګړو خطر زیاتوي. د یو临سي (interim) تړون نه ترلاسه کول د اټومي شرایط او سیمه ییز امنیتي شخړې حل نه شوې پریښودې، چېکې دا ممکن منځنی ختیځ ناثابات کړي.
مذاکرات د سوئيټرلنډ د Lucerne ښار نږدې په Bürgenstock کنفرانس مرکز کې ترسره شوې [2, 3]. د امریکا د مذاکراتو ډله د معاون 대통령 J.D. Vance (R-OH) په څارنه کې وه. بحثونه د جګړو د پایپلا د یو临سي تړون پر بنسټ متمرکز وو، خو د سیمه ییز امنیت او اټومي شرایطو پر سر د اختلافاتو له امله ودروست [1, 4].
مذاکرات د 21 ساعتونو لپاره دوام وکړ خو پرته له کوم تړون پای ته ورسېد [5]. CNN وویل چې د ایران ډله د کنفرانس له هال څخه هغه وخت وووت چې د امریکا اړخ داسې شرایط وړاندې کړل چې دوی یې د منځندې وړ نه ګڼل [2].
Vance وویل: "موږ پرمختګ کوو، مګر لا هم ځینې کلیدي मुद्दे شته چې د وروستی تړون لاسلیک کولو څخه وړاندې باید حل شي" [1].
سره له دې چې ډله بهر شوه، ځینې راپورونه وړاندیز کوي چې مذاکرات پرته له رسمي خروج څخه دوام ورکړ، خو د لاسلیک شوي تړون نشتوالی اصلي پایله پاتې کیږي [1]. د امریکا ډلې د داسې یو چوکاټ (framework) غوښتنه کوله چې د ایران اټومي وړتیاوې او په سیمه کې د هغه نفوذ ته پام وکړي، چې دا نقطه د بنبستۍ لامل شوه [1, 4].
دا ډیپلوماټیک هڅه د نورو tensione-ګانو د مخنیة کولو لپاره یو criticality کوشش ګڼل کېده. خو د Bürgenstock سرپرستۍ ناڅاپي پای ښيي چې د امریکا د اوسني حکومت د غوښتنو او د ایران حکومت د اړتیاوو ترمنځ یو لوی خالي ځای شته [2, 3].
“د ایران ډله د کنفرانس له هال څخه هغه وخت وووت چې د امریکا اړخ داسې شرایط وړاندې کړل چې دوی یې د منځندې وړ نه ګڼل.”
په Bürgenstock کې د临سي تړون نه ترلاسه کول ښيي چې هیڅ یوه خوا اوس مهال د امنیتي او اټومي بنسټیزو غوښتنو پر سر د Compromise کولو اراده نیسي. د مذاکراتو پرېښودو سره، ایران د امریکا د چوکاټ ردول اعلانوي، چې دا ممکن د ډیپلوماټیکو tensione-ګانو د زیاتوالي یا په سیمه ییزو جګړو کې د بېرته تګ لامل شي.
