انتظار کیږي چې کاري企业家 (Entrepreneurs) به تر 2030 کال پورې بلرو مليارونو نوې دندې رامینځونه کړي

انتظار کیږي چې تر 2030 کال پورې، د artificial intelligence پر ځای، کاري企业家 (Entrepreneurs) به بلرو مليارونو نوې دندې رامینځونه کړي [1, 2].

د استخدام په لاملونو کې دا بدلون خورا مهم دی، ځکه چې اتوماتیشن (automation) د میلیونونو کارګرانو د بېکاره کېدو خطر създаوي، چېکله چې دا کولی شي د ASEAN سیمې په کچه اقتصادي ناثاباتي رامنځته کړي.

تحلیلګرانو ویلي چې راتلونکي بلرو مليارونو دندې به په داسې برخو کې رامنځه شي چې د دندو لوړ تکثیر (high-job-multiplier) لري. دا رولونه به د AI-led automation پر ځای د کاري企业家 فعالیتونو له لارې پر وړاندې شي [1, 2]. د کاري企业家 فعالیتونو باندې دا تمرکز د productive employment رامنځونه کولو لپاره دی ترڅو د نوو ټیکنالوژیو له امله د وړاندې شویو خطرونو компенсаټ کی شي.

د دې بدلون اړتیا د احتمالي بېکاره کېدو د کچې له امله ډیره جدي ده. په جنوب شرق اسیا کې اټکل کیږي چې تر 2030 کال پورې 164 ملیونه کارګران ممکن د AI له امله د خپلو دندو په اړه اغیزه وګوري ^[1]. په نړیواله کچه، ځینې سروې‌ها ویلي چې artificial intelligence کولی شي په راتلونکي لستر کې 1.4 ملیارده دندې له منځه یوسي ^[3].

په داسې حال کې چې AI خپل پراختیا ته دوام ورکوي، د دې لپاره اړتیا وړ инфраسټرکچر لویې پانستنې ته اړتیا لري. اټکل کیږي چې درې leading tech companies به په 2025 کال کې د ډاټا سینټرونو (data-center) د پراختیا لپاره له U.S.$120 ملیارده ډیری پیسې مصرف کړي ^[4]. خو د دې ډاټا سینټرونو پراختیا په ضروري ډول د عامو کارګرانو لپاره د ډله ایزه استخدام معنی نه لري.

د کاري企业家 (Entrepreneurs) په لومبیتوب سره، د جنوب شرق اسیا سیمه د یوېایستې او پایداره د کار بازار رامنځونه کولو ته هیله لري. دا ستراتیژي په داسې برخو تمرکز کوي چې چیرې د انسانو لخوا د سوداګریزو فعالیتونو رامنځونه کولی شي هغه کاري قوه جذب کړي چې د اتوماتیشن له امله بېکاره شوې ده [1, 2].