د ترکیې د بهرنیو چارو وزیر Hakan Fidan وویل چې ترکیه د امریکا او ایران ترمنځ د یوې চুক্তې ملاتړ ته چمتو ده [1].
دا ډیپلوماټیک دریځ د سیمې د ثبات څخه د ترکیې د intention (قصد) نښه ده. د واشنګټن او تهران ترمنځ یو بریالی تړون کولی شي د مینځنی خېځ (Middle East) جيوپوټیکي منظره بدله کړي، چې احتمالا tensione (تشنج) کموي او د روانو جګړو لاره بدلوي.
Fidan په قاهره، مصر کې، د دواړو هیوادونو ترمنځ د مذاکراتو د اوسني حالت په اړه پوښتنو ته ځوابونه ووویل [1, 2]. هغه وویل چې د تړون امکان په اوسنی وخت کې خورا قوي دی او د امریکا او ایران ترمنځ تړون د هر وخت څخه ډیر نږدې دی [3].
Fidan د دوه اړیز تړون احتمالي امکان یې له پراخې سیمه ایزې ثبات سره تړاوه. هغه وویل چې د امریکا او ایران تړون کولی شي په غزه کې سوله تسریع کړي [2]. دا ښيي چې ترکیه د امریکا او ایران ترمنځ د tensão (تشنج) حل کول د فلسطین په سیمه کې د تاوتریچوالي د پای ته رسولو لپاره د یو precondition (پیشنګښت) یا کاتالیسټ (catalyst) په توګه ګڼي.
سره له دې چې ځینې راپورونو د امریکا او ایران ترمنځ فعال جګړه او نظامي تبادلو ته اشاره کړې आहे، چې پکې پر نظامي قاعدو بریدونه شامل دي، خو د Fidan څرګندونونه په ډیپلوماټیک لور ته تمرکز کوي [4, 5]. هغه وویل چې ترکیه د یوې بریالۍ پایلې ډاډ ترلاسه کولو لپاره د دې پروسې سره د مرستې چمتو پاتې کیږي [1].
په قاهره کې د بهرنیو چارو د وزیر څرګندونونه د یوې داسې посредوینکې په توګه د ترکیې ستراتیژیک موقعیت څرګندوي چې د سیمه ایزې امنیت لپاره د مختلفو نړیوالو ځواکونو سره د اړیکو نیولو وړتیا لري [2, 3].
“موږ د امریکا او ایران تړون لپاره د ملاتړ ته چمتو یو”
ترکیه ځان په مینځنی خېځ کې د یوې مهمې ډیپلوماټیکې پل като وړاندې کوي. د امریکا او ایران ترمنځ د تقریب (rapprochement) په ښکاره ملاتړ کولو سره، انکارا غواړي د سیمه ایزې امنیتي جوړښت باندې خپل نفوذ زیات کړي او د غربي ځواکونو او تهران دواړو سره خپلې اړیکې وکاروي ترڅو د غزه بحران ته ژر 해결 (حل) پیدا کړي.
