د جمعې په ورځ، د 2026 کال د جون 5 څخه، په رومانیا کې د Constanța بندر کې یو Ukrainianایې بحري ډرون په خپله چاوت کړ [1].
دا پېښه په Black Sea کې د ډرونونو د جګړې خطرناک طبیعت څرګندوي، چیرې چې الکترونیکي مداخلات کولی شي په بېطرفه ملکي اوبو کې د لوړ-تکنالوجیکي وسلو د ناکامۍ سبب شي.
دا چاوت د یوې بحري نجاتي مرکز او د تېلو د یو ټرمینل (oil terminal) نږدې ترسره شو [2]. سره له دې چې یو اصلي ډرون په خپله چاوت شو، درې نور بحري ډرونونه هم په نږدې ځای کې چاوت شول [3]. د رومانیا چارواکو ویل چې وسیله مخکې له دې چې چاوت شي، خونده شوې وه [4].
د دې چاوتونو وروسته هیڅ ډول ټپяўتیا ګانې نه دي راپورته شوي [5]. دا ډرونونه د روسیه پر وړاندې د Ukraine د جاریو بحري عملیاتو برخه وه.
Ukraine وویل چې د روسیې الکترونیکي مداخلات، چې د jamming په نوم یاد کیږي، د ډرون د کنټرول له لاسه ورکولو او د ځانمختاره چاوت میکانیزم د فعالېدو سبب شوی [4]. د دې ډول الکترونیکي جګړه ډېره ځله د بې سرپه سطحې کشتیو (unmanned surface vessels) د لارښوونې سیسټمونو د ګډوډولو لپاره کارول کیږي.
Constanța د سیمې لپاره د لوژستیکي مرکز په توګه کار کوي. د حساسو زیربناوو، لکه د تېلو د ټرمینلونو نږدې د چاوتونکي وسیلو شتون، د ملکي شتمنیو د ناڅاپي زیان خطر زیاتوي—حتی هغه وخت چې هیڅ قربانیانې نه شي [2].
د رومانیا چارواکو تر اوسه د پېښو د دقیق ترتیب په اړه کوم تفصیلي relatório خپور کړی نه دی چې د دې چاوتونو لامل شوي وي. خو د پېښې کچه، چې څلور جلا وسیلې پکې شاملې وې [3]، د یوې پراخې سیسټمیکې ناکامۍ یا په سیمه کې د یوې coordinated jamming هڅې په اړه اشاره کوي [4].
“Ukraine وویل چې د روسیې الکترونیکي مداخلاتو د ډرون د کنټرول له لاسه ورکولو سبب شوی.”
دا پېښه د Black Sea د کړیکور حالت ته اشاره کوي، چیرې چې د الکترونیکي jamming 'ناپیدا' جګړه کولی شي په غیر جګړایی زونونو کې د فزیکي چاوتونو لامل شي. د یوې رومانیایۍ بندر کې د ډرونونو د ځانمختاره چاوت په لاره کولو سره، روسیه شاید هڅه کوي چې د Ukraine او د NATO د ملاترو ترمنځ ډیپلوماټیک کړکېو پیدا کړي یا یوازې د خپلو signal-jamming وړتیاوو اغیزمنتیا ثابته کړي ترڅو د راتلونکو بحري تګونو مخه ونیسي.
