د امریکا نائب رئیس JD Vance په سویس کې د ډیپلوماټیکو بحثونو څخه وروسته د یوې وروستۍ سولې تړون لپاره د 60 ورځني پلان (roadmap) اعلان وکړ [1].
دا تړون د امریکا او ایران ترمنځ د شکلو conflict د پایپېښو کولو لپاره یو مهم هڅه ده، په داسې حال کې چې ډاډ ورکول کېږي چې د منجمد شویو Assets خوشالول به سیمه ییزې ناثاباتي ته سرچینه نشي.
د 2024 کال د جون ۲۱ نیټې ته په سویس کې په خبرو کې Vance د مذاکراتو د پرمختګ په اړه ژوندۍ اپډیټ وړاندې کړ. هغه وویل چې امریکا به د هر ډول غیر منجمد شویو ایرانی Assets څخه د ترهور funding مخه نیسي [2]. دا اقدام د دې لپاره دی چې ډاډ ترلاسه شي چې ایران ته ورکړل شوی هر ډول اقتصادي تخفیف نشي اړوند militant ګروپونو ته انتقال شي.
په دې ډیپلوماټیک فشار کې د څو اړخیزو ګروپونو له خوا سختې هڅې करण्यातې شوې. د ایران ډیليګیشن نږدې 18 ساعته په بحثونو کې تېر کړ [3]. د ایران بهرنی minister Abbas Araghchi وویل چې د پاکستان او قطر посредیت «لویه پرمختګ» راوستی دی [4].
مذاکراتو د Strait of Hormuz امنیت ته هم ځانګړی پام وکړ، چې د نړیوالو د تېلو shipments لپاره یو حیوي artery دی. سره له دې چې ولسمشر Donald Trump خبرداری ورکړ چې ایران ممکن د دې تنگا لپاره ګواړه شي، ځینې ایرانی چارواکو دا خبرداری د «خالې bluff» په توګه رد کړ [5, 6].
دا 60یزه مهالواره [1] مذاکرکو ته یو چوکاټ وړاندې کوي ترڅو د nuclear program او د تېلو sanctions په اړه پاتې اختلافات حل کړي. د امریکا ډیليګیشن دې ته متمرکز پاتې دی چې تر هغه چې وروستۍ تړون لاسلیک شي، د پلان (roadmap) شرایط په کلکه تعقیب شي.
“«موږ به د هر ډول غیر منجمد شویو ایرانی Assets څخه د ترهور funding مخه نیسو.»”
د یوې Concrete مهالوارې ټاکل ښيي چې د ښکاره conflict څخه د یو تنظیم شوي ډیپلوماټیک وتلو (exit) لور ته بدلون راغلی. د ترهور financing د بندولو او د Strait of Hormuz د ثبات باندې د تمرکز په واسطه، امریکا هڅه کوي چې اقتصادي امتیازات او د ملي امنیت ګارانټۍ یو ځای کړي ترڅو د پخلا د nuclear agreements له ستونزو څخهee بچ پاتې شي.
